|
SOSYAL SİGORTALAR KURUMU KANUNU
Kanun No. 4958 Kabul Tarihi : 29.7.2003
BİRİNCİ KISIM
Genel Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜM
Kuruluş ve Tanımlar
Kuruluş
MADDE 1.- 506
sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu ve 2925 sayılı Tarım İşçileri Sosyal Sigortalar Kanununa
tabi olan sigortalıların, bu kanunlarda yer alan hükümler çerçevesinde sosyal
güvenliklerini sağlamak ve diğer kanunlarla verilen görevleri yerine getirmek
üzere; kamu tüzel kişiliğini haiz, idari ve mali özerkliğe sahip, özel hukuk
hükümlerine tabi Sosyal Sigortalar Kurumu kurulmuştur. Kurum, Çalışma ve Sosyal
Güvenlik Bakanlığının bağlı kuruluşu olan Sosyal Güvenlik Kurumunun ilgili
kuruluşudur.
Tanımlar MADDE 2.- Bu Kanunda geçen;
Bakan : Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanını,
Bakanlık : Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığını,
Kurum : Sosyal Sigortalar Kurumunu,
Başkanlık : Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanlığını,
Başkan : Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanını,
Genel Müdür : Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanlığı, Sigorta
İşleri Genel Müdürü ile Sağlık İşleri Genel Müdürünü,
İfade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Kurumun Organları
Organlar ve Teşkilat
MADDE 3.- Sosyal Sigortalar Kurumunun organları
şunlardır:
a) Genel Kurul.
b) Yönetim Kurulu.
c) Başkanlık.
Kurumun merkez ve taşra teşkilatı ekli (I) ve (II) sayılı
şemalarda gösterilmiştir.
Genel Kurul
MADDE 4.- Genel Kurul, Bakanın veya görevlendireceği kişinin
başkanlığında;
a) Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Maliye Bakanlığı,
Sağlık Bakanlığı, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı, Devlet Planlama Teşkilatı
Müsteşarlığı, Hazine Müsteşarlığı ve Başbakanlık Yüksek Denetleme Kurulundan
iştirak edecek birer temsilciden,
b) Kurum memurlarının en fazla temsil edildiği sendikaca,
Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanlığı Sigorta İşleri Genel Müdürlüğü ve Sağlık
İşleri Genel Müdürlüğü personeli arasından seçilecek birer temsilci olmak üzere
iki temsilciden,
c) Yükseköğretim Kurulunca görevlendirilecek sosyal politika,
iş hukuku, aktüerya, istatistik veya sağlık bilimleri alanlarında uzman iki
öğretim üyesinden,
d) En fazla üyeye sahip üç işçi konfederasyonunca üye
sayıları itibarıyla belirlenecek toplam onbeş temsilciden,
e) Üye sayıları itibarıyla en fazla üyeye sahip işveren
konfederasyonunca belirlenecek onbeş temsilciden,
f) Kurumdan yaşlılık, malûllük, ölüm aylığı ile sürekli iş
göremezlik geliri almakta olanlardan, Bakanlıkça tespit edilecek en fazla üyeye
sahip ilk iki kuruluş tarafından üye sayıları itibarıyla belirlenecek beş
temsilciden,
g) Yurt dışında çalışan Türk işçilerini temsilen, Bakanlıkça
belirlenecek iki temsilciden,
Oluşur.
Genel Kurul üyesi olup, kurumlarında hizmet akdi ile
çalışanların akitleri, Kurul toplantısına katılmak için çalıştığı iş yerindeki
asıl işinden ayrılması dolayısıyla feshedilemez.
Genel Kurula katılacak temsilcilerin seçimi ve Genel Kurulun
çalışmasına ilişkin usul ve esaslar ile diğer hususlar, Başkanın teklifi ve
Bakanın onayı ile çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.
Genel Kurulun toplanması ve görevleri
MADDE 5.- Genel Kurul üç yılda bir, haziran ayı içinde
Bakanın çağrısı üzerine toplanır. Bakan, gerekli görürse Genel Kurulu olağanüstü
toplantıya çağırabilir. Olağan ve olağanüstü Genel Kurul için toplantı yeter
sayısı, üye tam sayısının salt çoğunluğudur. İlk toplantıda çoğunluk sağlanmazsa
ikinci toplantıda salt çoğunluk aranmaz.
Genel Kurulun görevleri:
a) Kurumun üç yıllık bilançoları, faaliyet raporları ve
gelecek on yıllık gelir-gider dengesini sigorta kolları itibarıyla gösterir
aktüeryal hesap sonuçları hakkında, Başbakanlık Yüksek Denetleme Kurulu yıllık
raporları da göz önünde bulundurulmak suretiyle görüş bildirmek.
b) Seçimle gelen Yönetim Kurulu üyelerinin yerine asil ve
yedek üyeleri 6 ncı maddedeki esaslar dahilinde seçmek.
c) Kurumun görev ve faaliyetleri hakkında görüş bildirmek ve
teklifte bulunmak.
Genel Kurul kararları Kurum tarafından bir rapor halinde
Bakanlık ile Başbakanlık Yüksek Denetleme Kuruluna en geç üç ay içinde
gönderilir.
Yönetim Kurulu MADDE 6.- Yönetim Kurulu, Kurumun en yüksek
yönetim, karar, yetki ve sorumluluğunu taşır. Yönetim Kurulu, bir başkan ile
yedi üyeden oluşur. Bir üye Hazine Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakanın, bir üye
de Bakanın önerisi üzerine müşterek kararname ile atanırlar. En çok temsil
yetkisine sahip işçi, işveren ve kurumdan gelir ve aylık almakta olanları temsil
eden kurumdan birer asil ve yedek üye seçilir. Sosyal Sigortalar Kurumu
Başkanlığı Sigorta İşleri Genel Müdürü ile Sağlık İşleri Genel Müdürü Yönetim
Kurulunun doğal üyesidir.
Yönetim Kurulunun seçimle gelen üyeleri hariç, diğer
üyelerinin 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinin (A) bendinin
(1), (4), (5), (6) ve (7) numaralı alt bentlerinde belirtilen şartları
taşımaları ve yurt içi veya yurt dışında denkliği Yükseköğretim Kurulu
tarafından kabul edilen yüksek öğrenim kurumlarında dört yıl veya daha fazla
yüksek öğrenim görmüş olmaları ve en az oniki yıl fiili kamu hizmetinin
bulunması zorunludur.
Başkan ile sigorta ve sağlık işleri genel müdürleri dışındaki
Yönetim Kurulu üyelerinin görev süresi üç yıldır. Atama ve seçim dönemi içinde
herhangi bir nedenle Yönetim Kurulu üyeliği sona erenlerin yerleri aynı usulle
yenileri atanmak veya seçilmiş bulunan yedekler getirilmek suretiyle doldurulur.
Bu şekilde göreve gelenler, yerlerini aldıkları üyenin görev süresini tamamlar.
Atama ile gelen Yönetim Kurulu üyelerinden görev süresi sona erenler, geldikleri
kurumda durumlarına uygun bir göreve atanırlar.
Başkan, Yönetim Kurulu üyesi ve başkanıdır. Yönetim Kurulu
haftada en az bir defa ve asgari beş üye ile toplanır. Yönetim Kuruluna,
Başkanın bulunmadığı hallerde Başkana vekalet eden Genel Müdür başkanlık eder.
Toplantıya katılan üyelerin çoğunluğu ile karar verilir. Oylarda eşitlik
halinde, Başkanın bulunduğu taraf çoğunlukta sayılır.
Mazeretsiz olarak Yönetim Kurulu toplantılarına katılmayan
üyelerin ücretlerinden, yönetmelik hükümlerine göre kesinti yapılır. Bir takvim
yılı içinde birbirini izleyen dört hafta veya toplantı sayısının % 20 sinden
fazla sayıda toplantıya mazeretsiz katılmayanların Yönetim Kurulu üyeliği
kendiliğinden sona erer.
Yönetim Kurulu Başkan ve üyeleri ile Kurum personeli 3628
sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanununa
tabidirler.
Görevleri ile ilgili işledikleri bir fiil, aldıkları karar
veya görevleri dışında da olsa işledikleri yüz kızartıcı bir fiil nedeniyle
haklarında ceza davası açılmış bulunan Yönetim Kurulu Başkan ve üyeleri, Bakan
tarafından geçici olarak görevlerinden uzaklaştırılabilirler.
Yönetim Kurulunun görev ve yetkileri
MADDE 7.- Yönetim Kurulunun görev ve yetkileri şunlardır:
1. Kurumun, Başkanlıkça hazırlanacak yıllık konsolide
bütçesiyle memur ve işçi kadrolarıyla sözleşmeli personel pozisyonlarını karara
bağlamak, merkezden taşraya veya taşra teşkilatları arasında kadro aktarımına
karar vermek ve personel politikasını belirlemek.
2. Kurumun bütçesindeki yönetim giderlerinin bölümleri içinde
uygun görülen aktarmaları yapmak, bu bölümler arasındaki ek ve olağanüstü ödenek
tekliflerinden uygun gördüklerini karara bağlamak.
3. Kurum bilançosunu, gelir-gider cetvellerini ve faaliyet
raporunu inceleyip karara bağlamak.
4. Kurumun finansman ve aktüerya konusundaki çalışmalarını
incelemek, bu Kanunda belirtilen Kurum gelirlerinin değerlendirilmesi esaslarına
uygunluğunu izlemek, gerekli tedbirleri kararlaştırmak, finansman ve aktüeryal
dengelere ilişkin bilgilerin yılda en az bir defa kamuoyuna açıklanmasına karar
vermek.
5. Gerektiğinde Kurumun mali yapısını ve aktüeryal durumunu
ayrı ayrı veya birlikte inceletmek.
6. Kurumun taşra teşkilatlarının kurulmasına, kapatılmasına
veya kurulmuş olanların niteliklerinin değiştirilmesini önermek.
7. Çalışma konuları, organları, görev ve yetkileri, bağlılık
durumları ve denetim usulleri yönetmeliklerinde belirtilecek, tüzel kişiliği
haiz, Kurumun çalışma konuları ve hizmet alanları ile ilgili müesseseler,
işletmeler, ortaklık veya şirketlerin kurulmasına veya kapatılmasına karar
vermek, Kuruma bağlı müessese, işletme, ortaklık veya şirketlerin, amaçlarına
uygun işleri yürütmeleri için ihtiyaç duydukları, ancak kendi kaynakları ile
karşılayamadıkları gayrimenkullerin alımına, gerek görülen gayrimenkullerin
satımına izin vermek.
8. Kurum yararı görülen hallerde kurulmuş bulunan ya da
kurulacak olan işletme, ortaklık veya şirketlerin hisse senetlerinin veya
ortaklık paylarının satın alınmasına karar vermek.
9. Başkanın önerisi üzerine Kurum adına imza yetkisi
verilecek personeli belirlemek (ataması müşterek kararname ile gerçekleştirilen
görevliler hariç) ve gerektiğinde imza yetkisi verme yetkisini devretmek.
10. Kurumla ilgili kanun, kanun hükmünde kararname, tüzük ve
yönetmelik taslaklarını inceleyerek Bakanlığa sunulmasına karar vermek.
11. Kurum adına gayrimenkul alınması, satılması, kiralanması,
takası veya inşası, kullanımı, idare edilmesi, tahsis şekli, gayrimenkuller
üzerinde özel veya tüzel kişiler eli ile yap-işlet-devret, işlet-devret,
yap-işlet-sat, yap-kirala-işlet gibi modelleri ile işlerin yaptırılması hakkında
karar vermek, Kurum kaynaklarının ve varlıklarının değerlendirilmesinde
kullanılacak finansman teknik ve usullerine karar vermek.
12. Her yıl Maliye Bakanlığınca belirlenen yeniden değerleme
oranında miktarı artırılmak üzere bedeli beşyüzmilyar Türk Lirasından fazla olan
sözleşmeler ve yapılacak işler hakkında karar vermek.
13. Kurum için fayda görülen hallerde; dava ve icra
kovuşturmalarından sarfınazar veya feragat etmek, bunlara ait meblağın terkini
hususunda karar vermek, Kurumun leh ve aleyhindeki dava ve takiplerin sulh yolu
ile çözümlenmesine karar vermek, Kurumun borç ve alacaklarının tahkim yoluyla
çözümlenmesine karar vermek, bu konudaki yetkilerini gerektiğinde, sınırlarını
belirterek Başkan ve genel müdürlere devreder.
14. Kurumca hazırlanacak gelecek on yıllık gelir-gider
dengesini gösterir aktüeryal hesap sonuçlarını inceleyerek Genel Kurula
sunmak.
15. Kurumca hazırlanan ek ödeme oranları ile buna ilişkin
usul ve esasları belirlemek, yönetim giderlerinden karşılanmak üzere Kurumun
memur statüsündeki kadrolu personeline ödenecek ikramiyelerin ödeme tarihlerini
belirlemek.
16. Kurumda veya Kurum adına çalıştırılacak yerli ve yabancı
uzmanların nitelikleri ile sözleşme şartları ve ücretlerini belirlemek,
gerektiğinde danışmanlık, kontrollük, müşavirlik ve benzeri hizmetlerin satın
alınmasına karar vermek, yerli ve yabancı kurum ve kuruluşlarla birlikte ortak
proje yapılmasına karar vermek.
17. Kurumun taşra teşkilatında, Başkanlığın icra takip ve
dava işleri için hizmet satım alımı ile çalıştırılacak avukatlarla yapılacak
sözleşmenin şartları ile ücret miktarını tespit etmek.
18. Sigortalılar, gelir ve aylık almakta olanlar, hak
sahipleri, geçindirmekle yükümlü oldukları kişiler ve Kurum personeli ile
bakmakla yükümlü olduğu kişilerin faydalanacakları sağlık yardımlarının Kurum
sağlık tesisleri ile bunların dışındaki sağlık tesislerinden hizmet satın almak
suretiyle karşılanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemek.
19. Her yıl Maliye Bakanlığınca belirlenen yeniden değerleme
oranında miktarı artırılmak üzere, tutarı otuzmilyar Türk Lirası ve daha fazla
olan Kurum alacaklarının borçlularını ve borç miktarlarının kamuoyuna altı ayda
bir açıklanıp açıklanmamasına karar vermek.
20. Mevzuatla verilen benzer görevleri yapmak.
Bu maddenin; 1, 2, 3, 6, 7, 8, 11, 14, 15 ve 16 numaralı
fıkraları ile ilgili Yönetim Kurulu kararları Bakan onayına tabidir.
Toplantılara iştirak eden Yönetim Kurulu Başkan ve üyelerine,
bu görevleri nedeniyle 22.1.1990 tarihli ve 399 sayılı Kanun Hükmünde
Kararnamenin 34 üncü maddesine göre kamu iktisadi teşebbüsleri yönetim kurulu
başkan ve üyelerine ödenen miktarlarda aylık ücret ödenir ve ayrıca Yönetim
Kurulunun doğal üyesi olan Kurum Başkanı ve Sigorta İşleri Genel Müdürü ile
Sağlık İşleri Genel Müdürü dışındaki diğer üyelerine, bu ücretle birlikte,
Yönetim Kurulu üyesi kadrosunun karşılığı olan aylık ve diğer ödemeler verilir.
Yolluklarında ise 6245 sayılı Harcırah Kanunu hükümleri uygulanır.
Yönetim Kurulu çalışma usul ve esasları ile diğer hususlar
Yönetim Kurulunun kararı ve Bakanın onayı ile çıkarılacak yönetmelikle
belirlenir.
Başkanlık MADDE 8.- Başkanlık; Başkan, Denetim, Danışma ve
Destek Birimleri, Sigorta İşleri Genel Müdürlüğü, Sağlık İşleri Genel Müdürlüğü
ve taşra teşkilatından oluşur.
Başkan aşağıda belirtilen görevleri yapar:
1) Kurumun bütün işlerini Yönetim Kurulunun gözetimi altında
ilgili mevzuat hükümlerine göre yürütmek. Adli ve idari makamlara, gerçek ve
tüzel kişilere karşı Kurumu temsil etmek.
2) Bu Kanun hükümlerinin ve Yönetim Kurulu tarafından
alınacak kararların yürütülmesini sağlamak.
3) Her yıl Maliye Bakanlığınca belirlenen yeniden değerleme
oranında miktarı artırılmak üzere bedeli beşyüzmilyar Türk Lirası ve daha az
olan sözleşmeler ve yapılacak işler hakkında karar vermek ve genel müdürlükler
ile taşra kuruluşlarının harcama sınırlarını belirlemek.
4) Bu Kanunla Kuruma verilen görevlerin ifası için uygun
bulacağı tedbirleri almak ve gerekli göreceği hallerde, bunlar hakkında Yönetim
Kuruluna tekliflerde bulunmak.
Başkanın görevden alınma, çekilme, görevden uzaklaştırma
hallerinde, Bakan, genel müdürlerden birisini vekil olarak görevlendirir.
Başkanın geçici olarak bulunmadığı hallerde, Başkanın teklifi üzerine Bakan
tarafından belirlenecek Genel Müdür Başkanlığa vekalet eder.
Denetim danışma ve destek birimleri
MADDE 9.- A- Teftiş Kurulu Başkanlığı; Teftiş Kurulu,
Başkanın emri veya onayı üzerine Başkan adına aşağıdaki görevleri yapar:
1) Kurum hizmetlerinde teftişin etkin bir şekilde yürütülmesi
amacıyla genel prensipleri tespit etmek ve personelin çalışmasını teşvik edici
teftiş sistemini geliştirmek.
2) Kurumun, merkez ve taşra birimleri ve diğer tüzel
kişilerin idari, mali, hukuki ve teknik işlemleri ile personeli, 506 sayılı
Sosyal Sigortalar Kanunu ve bu Kanunun verdiği yetkiye dayanarak kendileri ile
sözleşme yapılmış şahıslar hakkında teftiş, inceleme ve soruşturma yapmak.
3) Yürütülen teftiş, inceleme ve soruşturmanın gerektirdiği
hallerde 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun uygulandığı işyerleri ile gerçek
veya tüzel kişiler nezdinde inceleme yapmak, her türlü bilgi, belge ve kayıtları
istemek.
4) Kanun, kanun hükmünde kararname, tüzük ve yönetmeliklerde
gösterilen ve Başkan tarafından verilen teftiş hizmetleri ile ilgili benzer
görevleri yapmak.
Teftiş Kurulu Başkanlığının kuruluş, görev, yetki,
sorumluluk, çalışma usul ve esasları yönetmelikle belirlenir.
B- Sigorta Teftiş Kurulu Başkanlığı: Sigorta Teftiş Kurulu,
Başkan adına aşağıdaki görevleri yapar:
1) Sosyal sigortalar mevzuatı ile ilgili çalışmalar yapmak ve
uygulanmasını denetlemek.
2) Sigorta müfettişleri tarafından sosyal sigortalar mevzuatı
ile ilgili olarak yapılan teftiş, kontrol, denetleme, inceleme ve soruşturma
sonucu düzenlenen raporların sonuçlarını takip etmek.
3) İşveren nezdinde işle ilgili her türlü kayıt ve belgeleri
incelemek, ilgililerden bilgi istemek ve toplamak.
4) İşin yürütülmesi için gerekli olan asgari işçilik
miktarını saptamak.
5) Diğer teftiş kurullarının yetkileri saklı kalmak kaydıyla,
sigorta müfettişlerinin 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu ile ilgili olarak
yaptıkları teftiş, kontrol, denetleme, inceleme ve soruşturma çalışmaları ve
işlemlerini denetlemek, soruşturmalarını yürütmek.
6) Kanun, kanun hükmünde kararname, tüzük ve yönetmeliklerde
gösterilen ve Başkan tarafından verilen sosyal sigortalar mevzuatı ile ilgili
benzer görevleri yapmak.
Sigorta Teftiş Kurulu Başkanlığının kuruluş, görev, yetki,
sorumluluk, çalışma usul ve esasları yönetmelikle belirlenir.
C- Hukuk Müşavirliği: Hukuk Müşavirliğinin görevleri
şunlardır:
1) Başkanlıkça veya merkez birimleri tarafından Başkanlık
kanalıyla tevdi edilecek hukuki konular hakkında mütalaa beyan etmek ve hukuki
konular ile ilgili işlemleri yapmak.
2) Kurum tarafından veya Kurum aleyhine açılan davalarla icra
takiplerinin her derecede takip ve sonuçlandırılmasını sağlamak.
3) Kurum hizmetlerine ait ilgili birimler tarafından
hazırlanacak kanun, tüzük, yönetmelik tasarılarıyla, tip sözleşme tasarılarını
inceleyerek görüş bildirmek.
Hukuk Müşavirliği teşkilatında çalışanlar hakkında 1389
sayılı Devlet Davalarını İntaç Eden Avukat ve Saireye Verilecek Ücreti Vekalet
Hakkında Kanun hükümleri uygulanır.
Hukuk Müşavirliğinin kuruluş, teşkilat, görev, yetki,
sorumluluk, çalışma usul ve esasları ile vekalet ücretinin dağıtımının usul ve
esasları yönetmelikle belirlenir.
D- Finansman, Aktüerya ve Planlama Daire Başkanlığı:
Finansman, Aktüerya ve Planlama Daire Başkanlığının görevleri şunlardır:
1) Kurumun varlıklarının ve kaynaklarının bu Kanunda ve
çıkarılacak yönetmelikte belirtilen, Kurum gelirlerinin değerlendirilmesi
esaslarına göre verimli bir biçimde değerlendirilmesini sağlamak.
2) Genel müdürlüklerin gelir ve gider dengelerini gözeterek
kısa, orta ve uzun vadeli projeksiyonlarını ayrı ayrı yapmak, Kurumun finansman
ihtiyacının karşılanması için kurum ve kuruluşlar nezdinde gerekli işlemleri
yürütmek.
3) Finansman yönetiminde alınacak kararların oluşumuna
katkıda bulunmak üzere yurt içi ve yurt dışında meydana gelen gelişmeleri
incelemek ve mali piyasalar hakkında konsolide raporlar düzenleyerek, bu
konularda çalışmalara katılmak ve mütalaa vermek, ulusal ve uluslararası
kuruluşlara üyelikten doğan işlerin yürütülmesini koordine etmek, gerekli
raporları hazırlamak.
4) Finansman, aktüerya ve Kurumun diğer faaliyetleri ile
ilgili her türlü istatistiki bilgiyi toplamak, derlemek, değerlendirmesini
yapmak, bilgileri ve değerlendirme sonuçlarını ilgili birimlere bildirmek.
5) Kurumun kısa, orta ve uzun vadede demografik ve finansman
yönünden aktüeryal esaslara göre projeksiyonlarını yapmak ve sonuçlarını
değerlendirerek takip eden yılın en geç eylül ayı içinde rapora bağlamak.
6) Kurumun finansman kaynakları ile Kurumca yapılmakta olan
yardımlardan yararlanma şartları ve yardım miktarları arasındaki dengeyi
inceleyerek teknik bilançoyu hazırlamak, hizmetlerde verimliliği ve etkinliği
artırmaya yönelik araştırmalar yapmak, gelişmeleri izlemek, rapor hazırlamak.
7) Taşra teşkilatı birimlerinin kurulması ve kapatılması ile
ilgili iş ve işlemleri koordine etmek.
8) İlgili birimlerle gerekli koordinasyonu sağlayarak Kurumun
yıllık ve beş yıllık yatırım programını belirlemek.
9) Kurumun çalışma alanları ile ilgili mevzuat çalışmalarında
koordinasyonu sağlamak.
10) Kurum faaliyetleri ile ilgili ortalama birim
maliyetlerini hesaplamak.
11) Planlama ve koordinasyon konularında verilen benzer
görevleri yerine getirmek, yıllık çalışma programlarının yürütülmesini takip
etmek.
12) Başkan tarafından verilen benzer görevleri yapmak.
Finansman, Aktüerya ve Planlama Daire Başkanlığının çalışma
usul ve esasları yönetmelikle düzenlenir.
E- Muhasebe ve Mali İşler Daire Başkanlığı: Muhasebe ve Mali
İşler Daire Başkanlığının görevleri şunlardır:
1) Kurumun varlıklarının, alacaklarının, öz kaynaklarının,
gelirleri ve giderlerinin, yönetmelikle belirlenecek esaslara göre kayıtlarını
tutmak.
2) Kurumun bütçesini, bilançosunu, gelir ve gider tablolarını
hazırlamak, ek ödenek ve aktarma işlerini yapmak, ödenekleri merkez ve taşra
birimlerine tevzi etmek.
3) İşsizlik sigortası primlerini İşsizlik Sigortası Fonuna
aktarmak.
4) Kurumun her türlü ödeme ve tahsilatını yapmak.
5) Kurumca bağlanan gelir ve aylıkların ödenmesi ile tahsilat
yapılması hususunda kurum ve kuruluşlarla protokol yapmak.
6) Kurumun konsolide bütçesi ile gelir ve gider cetvellerini
ve bilançosunu hazırlamak.
7) Başkan tarafından verilen benzer görevleri yapmak.
F- Bilgi İşlem Daire Başkanlığı : Bilgi İşlem Daire
Başkanlığının görevleri şunlardır:
1) Kurumun merkez ve taşra teşkilatının bütün hizmet ve
işlemlerinin genel ve Kurum mevzuatı çerçevesinde, verimlilik ilkelerine uyulmak
suretiyle hızlı ve doğru sonuç alınacak şekilde, bilgisayar destekli olarak
yürütülmesini sağlayacak çalışmaları yapmak.
2) Kurumun ihtiyaç duyduğu bilgi işlem yazılımlarını yapmak,
uygulama programlarını geliştirerek test etmek, bilgi işlem sistemlerinin
donanım, yazılım, bakım, onarım ve iletişim alt yapısının sürekli
çalışabilirliğini sağlamak.
3) Mevcut yazılım ve sistemlerin güncelleştirilmesini
sağlamak ve bu sistemleri lisanslandırmak.
4) Kamu kurum ve kuruluşlarının donanım, yazılım, veri tabanı
ve sistemlerinin ortak kullanımına yönelik çalışmalar yapmak.
5) Başkan tarafından verilen benzer görevleri yapmak.
G- Savunma Uzmanlığı: Savunma Uzmanlığının görevleri
şunlardır:
1) Kurumun savunma ve milli seferberlik hizmet, görev ve
yükümlülüklerine ait plan ve diğer çalışmaları, ilgili kanun, tüzük, yönetmelik,
talimat ve Sivil Olağanüstü Hal ve Savaş Hazırlıkları Planlama Direktifine göre
hazırlamak, kontrol ve koordine etmek.
2) Başkan tarafından verilen benzer görevleri yapmak.
İKİNCİ KISIM
Sosyal Sigortalar Kurumu
Sigorta ve Sağlık İşleri Genel Müdürlükleri
BİRİNCİ BÖLÜM
Sosyal Sigortalar Kurumu
Sigorta İşleri Genel Müdürlüğü
Teşkilat MADDE 10.- Sosyal Sigortalar Kurumu Sigorta
İşleri Genel Müdürlüğü; Genel Müdür, üç genel müdür yardımcısı ile ana ve
yardımcı hizmet birimleriyle taşra teşkilatlarından oluşur.
Genel Müdür, Genel Müdürlüğün bütün işlerini ilgili mevzuata
göre Başkanın gözetiminde yürütür. Genel Müdür, genel müdür yardımcıları, merkez
ve taşra teşkilatı yöneticileri kendilerine verilecek yetki dahilinde
Başkanlığın kanuni temsilcisi olup, adli ve idari makamlar ile gerçek ve tüzel
kişilere karşı Kurumu temsil ederler.
Ana hizmet birimleri MADDE 11.- A) Sigorta Primleri Daire
Başkanlığı: Sigorta Primleri Daire Başkanlığının görevleri şunlardır:
1) 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu ve diğer kanunlarla
Sosyal Sigortalar Kurumuna verilen görevlerden işveren işlemleri, sigorta
primleri takip ve tahsilatı ile benzer işlemleri yürütmek.
2) Genel Müdür tarafından verilen benzer görevleri
yapmak.
B) Tahsisler Daire Başkanlığı :Tahsisler Daire Başkanlığının
görevleri şunlardır:
1) 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu ile 2925 sayılı Tarım
İşçileri Sosyal Sigortalar Kanunu ve diğer kanunlarla Sosyal Sigortalar Kurumuna
verilen görevlerden sigortalı, emekli ve hak sahiplerinin tahsis ve benzeri
işlemlerini yürütmek.
2) Genel Müdür tarafından verilen benzer görevleri
yapmak.
C) Kısa Vadeli Sigortalar Daire Başkanlığı: Kısa Vadeli
Sigortalar Daire Başkanlığının görevleri şunlardır:
1) 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu ile 2925 sayılı Tarım
İşçileri Sosyal Sigortalar Kanunu ve diğer kanunlarla Sosyal Sigortalar Kurumuna
verilen görevlerden iş kazaları ile meslek hastalıkları, hastalık ve analık
sigortaları ve benzeri konularla ilgili işlemleri yürütmek.
2) Genel Müdür tarafından verilen benzer görevleri
yapmak.
D) Yurtdışı İşçi Hizmetleri Daire Başkanlığı: Yurtdışı İşçi
Hizmetleri Daire Başkanlığının görevleri şunlardır:
1) Sosyal güvenlik sözleşmesi yapılmasına ilişkin hazırlık ve
tadil çalışmalarını yürütmek, ikili ve çok taraflı sözleşmeleri uygulamak,
gerekli hallerde yabancı ülkelerce gönderilen aylık veya toplu ödemelerin Kurum
aracılığıyla ilgililere ödenmesini sağlamak, yurt dışı hizmet borçlanması,
tahsis ve benzeri işlemleri yürütmek.
2) Genel Müdür tarafından verilen benzer görevleri
yapmak.
Yardımcı hizmet birimleri
MADDE 12.- A) Personel ve Eğitim Daire Başkanlığı: Personel
ve Eğitim Daire Başkanlığının görevleri şunlardır:
1) Genel Müdürlüğün personel politikasını belirlemek.
2) İnsan kaynakları planlamasını yapmak.
3) Sosyal Sigortalar Kurumu Sağlık İşleri Genel Müdürlüğü
hariç, personelin atama, nakil, terfi, emeklilik, disiplin, sicil ve her türlü
özlük işlemlerini yürütmek, bu konularla ilgili bilgileri Kurumun ilgili
birimlerinden toplamak.
4) Sosyal Sigortalar Kurumu Sağlık İşleri Genel Müdürlüğü
hariç, diğer personelin kadrolarının dağıtım, tahsis ve tenkisini yapmak.
5) Kurum hizmetlerinin kalite esaslarına uygun olarak
yürütülmesi için gerekli çalışma ve araştırmaları yapmak, Genel Müdürlük
personelinin eğitim planlamasını yapmak ve eğitim hizmetleri ile ilgili
işlemleri yürütmek.
6) Kurumun çalışma konuları ile ilgili bilimsel yayınları
takip ve teşvik etmek.
7) Kurum çalışma konuları ile ilgili yurt içi ve yurt dışı
bilimsel faaliyetlere Kurum personelinin katılımı işlemlerini yürütmek.
8) Genel Müdür tarafından verilen benzer görevleri
yapmak.
B) Emlak Daire Başkanlığı: Emlak Daire Başkanlığının
görevleri şunlardır:
1) Kurumun Sağlık İşleri Genel Müdürlüğünün kullanımı
dışındaki inşaatları için müteahhitlik ve mühendislik hizmetlerini yürütmek,
mimari ve etüt projeleri hazırlamak veya hazırlatmak.
2) Kurumun Sağlık İşleri Genel Müdürlüğünün kullanımı
dışındaki mevcut bina ve tesisler ile tesisat ve sistemlerin tadilatını,
yenilenmesini, bakımını, küçük ve büyük onarımını yapmak veya yaptırmak.
3) Kurumun Sağlık İşleri Genel Müdürlüğünün kullanımı
dışındaki taşınmaz mallarının alım, satım, kiraya verme, kiralama gibi işlemleri
yapmak.
4) Kuruma ait gayrimenkullerin yıllık envanterini
yararlanmaya hazır ve güncel halde bulundurmak.
5) Kurum gayrimenkullerinin muhafazası, işletilmesi ve
değerlendirilmesi için gerekli tedbirleri almak, politikalar geliştirmek.
6) Genel Müdür tarafından verilen benzer görevleri
yapmak.
C) Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı: Destek Hizmetleri
Daire Başkanlığının görevleri şunlardır:
1) Başkanlık ve Genel Müdürlüğün gayrimenkul dışındaki her
türlü mal ve hizmet ihtiyacının temini, depolanması ve dağıtımı ile ilgili
hizmetleri yürütmek.
2) Genel Müdürlüğün sigorta giderleri hariç diğer
harcamalarına ilişkin finansman ihtiyacını tespit ederek Muhasebe ve Mali İşler
Daire Başkanlığı ile gerekli koordinasyonu sağlamak.
3) Kurumun sosyal hizmetler, sosyal tesisler ve lojman
tahsisleri ile ilgili işlerini yürütmek.
4) Genel Müdürlüğün donanım, yazılım ve benzeri bilgi işlem
ihtiyaçlarını tespit ederek Bilgi İşlem Daire Başkanlığına bildirmek.
5) Basın ve yayın hizmetleri ile evrak, haberleşme, dosyalama
ve arşiv hizmetlerini yürütmek.
6) Halkla ilişkiler hizmetlerini yürütmek.
7) Başkanlığın ve Sigorta İşleri Genel Müdürlüğünün ayniyat
işlemlerini yürütmek.
8) Genel Müdür tarafından verilen benzer görevleri
yapmak.
İKİNCİ BÖLÜM
Sosyal Sigortalar Kurumu
Sağlık İşleri Genel Müdürlüğü
Teşkilat
MADDE 13.- Sosyal Sigortalar Kurumu Sağlık İşleri Genel
Müdürlüğü; Genel Müdür, üç genel müdür yardımcısı ile ana ve yardımcı hizmet
birimleriyle taşra teşkilatından oluşur.
Genel Müdür, Genel Müdürlüğün bütün işlerini ilgili mevzuat
hükümlerine göre Başkanın gözetiminde yürütür. Genel Müdür, genel müdür
yardımcıları, merkez ve taşra teşkilatı yöneticileri, kendilerine verilecek
yetki dahilinde Başkanlığın kanuni temsilcisi olup, adli ve idari makamlar ile
gerçek ve tüzel kişilere karşı Kurumu temsil ederler.
Ana hizmet birimleri
MADDE 14.- A) Tedavi Hizmetleri ve Malûliyet Daire
Başkanlığı: Tedavi Hizmetleri ve Malûliyet Daire Başkanlığının görevleri
şunlardır:
1) Kurumun sağlık ve tedavi hizmetleri politikasını
belirlemek, uygulamak ve bu konularda danışmanlık hizmeti vermek, görüş
bildirmek.
2) Sigortalılara, sağlık yardımlarının veriliş usul ve
esaslarını belirlemek, Kurum içi ve dışı sağlık tesisleri arasında hasta sevk
zinciri oluşturmak ve bu amaçla sağlık hizmeti basamaklarını belirlemek.
3) Yeni sağlık tesislerinin açılması veya sağlık tesislerinin
kapatılması ile ilgili çalışmaları yürüterek, Genel Müdürlüğe teklifte
bulunmak.
4) 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 124 üncü maddesi
doğrultusunda koruyucu sağlık hizmetleri ile ilgili tedbirleri almak, uygulama
usul ve esaslarını belirlemek, Kurum imkanları ölçüsünde hak sahiplerine ana
çocuk sağlığı hizmetlerini sunmak.
5) Kurumun ilaç politikasını İlaç ve Eczacılık Daire
Başkanlığı ile birlikte belirlemek.
6) Genel Müdürlüğün merkez ve taşra teşkilatının ihtiyaç
duyduğu her türlü tıbbi araç, gereç, alet ve cihazın standartlarını
belirlemek.
7) Tıp teknolojisindeki gelişmeleri izleyerek Kurum sağlık
tesislerinin ihtiyaç duyduğu tıbbi araç, gereç, alet ve cihazı belirlemek ve
kullanımına ilişkin temel kıstasları tespit etmek.
8) Sigortalıların ve hak sahiplerinin malûliyetleri ile
sigortalıların iş kazası ve meslek hastalığına bağlı meslekte kazanma gücünü
hangi oranda yitirdiklerini tespit etmek, Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kuruluna
yapılan itirazlara ilişkin işlemleri takip etmek.
9) Sağlık personelinin doktora, uzmanlık ve yan dal uzmanlık
işlemlerini yürütmek.
10) Genel Müdür tarafından verilen benzer görevleri
yapmak.
B) Sağlık Hizmetleri Satınalma Daire Başkanlığı: Sağlık
Hizmetleri Satınalma Daire Başkanlığının görevleri şunlardır:
1) Her türlü sağlık kuruluşu ve kişilerden sağlık hizmeti
satın alınması ile ilgili protokolleri hazırlamak, Genel Müdürün teklifi ve
Yönetim Kurulunun onayı ile yürütülmesini sağlamak.
2) Kuruma bağlı sağlık kuruluşlarından, sigortalı ve hak
sahipleri dışındaki kişi ve kuruluşlara, sağlık hizmeti verilmesi ile ilgili
usul ve esasları tespit ederek uygulanmasını sağlamak.
3) Kurumca sunulan sağlık hizmetleri ile ilgili ücret
tarifelerini hazırlamak ve uygulamak.
4) Hizmet satın alınan kuruluşların hizmet üretimlerini,
hazırlanan sözleşmeler çerçevesinde nitelik ve nicelik yönünden denetlemek.
5) Genel Müdür tarafından verilen benzer görevleri
yapmak.
C) İlaç ve Eczacılık Daire Başkanlığı: İlaç ve Eczacılık
Daire Başkanlığının görevleri şunlardır:
1) Kurumun ilaç ve eczacılık politikasını Tedavi Hizmetleri
Daire Başkanlığı ile birlikte belirlemek ve uygulamak.
2) Sağlık tesislerinde eczane açmak ve mevzuata uygun olarak
işletmek, gerekli görülen hallerde Kurum dışı eczanelerle sözleşme imzalamak
üzere çalışmalar yapmak ve yürütülmesini sağlamak.
3) Yurt içi ve yurt dışı ilaç alımları ile ilgili her türlü
iş ve işlemleri yürütmek.
4) Genel Müdür tarafından verilen benzer görevleri
yapmak.
Yardımcı hizmet birimleri
MADDE 15.- A) Malzeme, Satınalma ve İdari İşler Daire
Başkanlığı: Malzeme, Satınalma ve İdari İşler Daire Başkanlığının görevleri
şunlardır: Genel Müdürlüğün;
1) Merkez ve taşra teşkilatlarının gayrimenkul dışındaki her
türlü mal ve hizmet ihtiyacını yurt içi ve yurt dışından satın almak veya
finansal kiralama yoluyla temin etmek, depolamak ve dağıtmak, lojman tahsis
işlemlerini yürütmek.
2) Her türlü tıbbi araç, gereç, alet ve cihazın; bakım,
onarım, yenileme, kullanım dışı bırakma, imal, tadil ve benzeri işlemlerini
yapmak.
3) Basın, yayın hizmetleri ile evrak, haberleşme, dosyalama,
arşiv ve ayniyat hizmetlerini yürütmek.
4) Halkla ilişkiler hizmetlerini yürütmek.
5) Sağlık kuruluşlarının; hizmet kapasitesi, hizmet sunumu,
personel altyapısına ilişkin istatistikleri derlemek ve maliyet analizleri
çalışmalarını yapmak.
6) Finansman ihtiyacını tespit ederek, Finansman, Aktüerya ve
Planlama Daire Başkanlığı ve Muhasebe ve Mali İşler Daire Başkanlığı ile gerekli
koordinasyonu sağlamak.
7) Donanım, yazılım ve benzeri bilgi işlem ihtiyaçlarını
tespit ederek Bilgi İşlem Daire Başkanlığına bildirmek.
8) Genel Müdür tarafından verilen benzer görevleri
yapmak.
B) Personel Eğitim ve Sosyal İşler Daire Başkanlığı: Personel
Eğitim ve Sosyal İşler Daire Başkanlığının görevleri şunlardır:
1) Genel Müdürlüğün personel politikasını belirlemek.
2) İnsan kaynakları planlamasını yapmak.
3) Personelin atama, nakil, terfi, emeklilik, disiplin sicil
ve her türlü özlük işlemlerini yapmak.
4) Genel Müdürlüğün kadrolarının dağıtım, tahsis ve tenkisini
yapmak.
5) Kurum hizmetlerinin kalite esaslarına uygun olarak
yürütülmesi için gerekli çalışma ve araştırmaları yapmak, Genel Müdürlük
personelinin eğitim planlamasını yapmak ve eğitim hizmetleri ile ilgili
işlemleri yürütmek.
6) Kurumun çalışma konuları ile ilgili bilimsel yayınları
takip ve teşvik etmek.
7) Kurum çalışma konuları ile ilgili yurt içi ve yurt dışı
bilimsel faaliyetlere Kurum personelinin katılımı işlemlerini yürütmek.
8) Genel Müdür tarafından verilen benzer görevleri
yapmak.
C) İnşaat Daire Başkanlığı: İnşaat Daire Başkanlığının
görevleri şunlardır:
1) Genel Müdürlüğün kullanımındaki inşaatları için
müteahhitlik ve mühendislik hizmetlerini yürütmek, mimari ve etüt projeleri
hazırlamak veya hazırlatmak.
2) Genel Müdürlüğün kullanımındaki mevcut bina ve tesisler
ile tesisat ve sistemlerin tadilatını, yenilenmesini, bakımını, küçük ve büyük
onarımını yapmak veya yaptırmak.
3) Genel Müdürlüğün kullanımındaki taşınmaz malların satım,
kiraya verme, kiralanma işlemlerini yapmak, ihtiyaç duyulan taşınmazların alım
ve kiralama işlemlerini yürütmek.
4) Genel Müdürlüğün kullanımındaki gayrimenkullerin
muhafazası, işletilmesi, kiralanması ve değerlendirilmesi için gerekli işlemleri
yapmak.
5) Genel Müdür tarafından verilen benzer görevleri
yapmak.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Taşra Teşkilatı
Taşra teşkilatı MADDE 16.- Kurumun taşra teşkilatı;
illerde, sigorta il müdürlükleri, gerekli görülen illerde sağlık işleri il
müdürlükleri ile bunlara bağlı sigorta ve sağlık kuruluşlarından oluşur.
Sigorta kuruluşları; sigorta müdürlükleri, hukuk işleri
sigorta müdürlükleri, inşaat-emlak sigorta müdürlükleri, satınalma sigorta
müdürlükleri, ihtiyarlık sigorta müdürlükleri, huzurevi müdürlükleri ve
ödeme-irtibat bürolarıdır.
Sağlık kuruluşları; eğitim hastaneleri, bölge hastaneleri,
hizmet hastaneleri, ihtisas hastaneleri, özel dal hastaneleri, meslek
hastalıkları hastaneleri, ağız-diş sağlığı merkezleri, dispanserler, sağlık
istasyonlarıdır. Sağlık işleri il müdürlüğü olan yerlerde sağlık kuruluşları bu
müdürlüğe bağlıdır. Diğer yerlerde sağlık istasyonları ve dispanserler yetkili
kılınan hastaneye, bunların dışındaki sağlık tesisleri ise doğrudan Genel
Müdürlüğe bağlıdır.
Aktif sigortalı sayısı 30.000 (otuzbin) ve üzerinde olan
yerlerde ihtiyaç halinde sigorta müdürlüğü kurulabilir, bunlara bağlı daimi ve
geçici bürolar kurulabilir.
Sosyal Sigortalar Kurumu taşra teşkilatı ve bağlı
birimlerinin kuruluş, görev, çalışma usul ve esasları yönetmelikle belirlenir.
Taşra teşkilatı ekli (II) sayılı şemada gösterilmiştir.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Personel, Atama Usul ve Şartları
BİRİNCİ BÖLÜM
Personel, Kurumun Kadroları, Disiplin ve Sicil İşlemleri
Personel statüsü
MADDE 17.- Kurum hizmetleri memurlar, işçiler ile 657 sayılı
Devlet Memurları Kanununun 4/B maddesi ve 506 sayılı Kanunun 123 üncü maddesine
göre sözleşmeli olarak çalıştırılan personel eliyle yürütülür.
Kurumda çalışan memurlar hakkında 657 sayılı Devlet Memurları
Kanununun bu Kanuna aykırı olmayan hükümleri ile 6245 sayılı Harcırah Kanunu ve
sosyal güvenlikleri bakımından 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı
Kanunu hükümleri uygulanır.
Yönetim giderlerinden karşılanmak üzere her yıl Kurumun memur
statüsündeki kadrolu personeline asgari ücretten az olmamak üzere kendi
aylıkları (gösterge, ek gösterge dahil) tutarında, iki ikramiye verilir.
Sağlık tesislerinde, ihtiyaç duyulması halinde, mesai
saatleri dışında sağlık hizmetlerinin yürütülebilmesi için sağlık hizmetleri
sınıfı personeline ve hizmetin idamesi için gerekli görülen diğer personele
gönüllülük esasına dayanılarak, ek çalışma yaptırılabilir. Bu çalışma esnasında
sunulacak sağlık hizmetlerinden yararlanacak hastalardan, bu hizmetler
karşılığında 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun ek 3 üncü maddesinin son
fıkrasına göre alınacak katkı paylarının dağıtımı ile bu çalışmanın usul ve
esasları Kurum Yönetim Kurulu kararı ile belirlenir. Ödenecek bu tutar, bu
maddenin beşinci fıkrasında belirtilen azami oranların hesabında dikkate alınır.
506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununa göre alınan ilaç,
protez, araç ve gereç katkı paylarından, muayene ücreti ve tedavi gelirleri ile
mesai saatleri dışındaki muayene ücretlerinden oluşan işletme gelirlerinden,
Kuruma bağlı ya da sahibi veya ortağı bulunduğu her türlü müessese ve
işletmelerden elde edilen kar paylarından ve ilaç faturalarının ödenmesinden
sağlanan iskonto gelirlerinden oluşan toplam gelirlerden %10'u idari ve sağlık
tesislerinin acil ihtiyacı olan mal ve hizmet alımları ile bakım ve
onarımlarına, geriye kalan % 90'ı da Kurumda fiilen çalışan Kurumun kadrolu
personeli ve sözleşmeliler ile kadrosu başka kamu kuruluşlarında olup, Kurumda
fiilen çalışan uzman tabip, tabip, eczacı, anestezi ve röntgen teknisyenleri ve
Bakanlık merkez teşkilatında sadece Bakan onayı ile görevlendirilen kadrolu
kurum personeline en yüksek Devlet memuru (ek gösterge dahil) brüt aylığının
%175'ini geçmemek üzere ek ödeme yapılır. Yapılacak ek ödemelerden damga vergisi
hariç, herhangi bir vergi kesintisi yapılmaz. Ancak, sözleşmeli olarak çalışan
sağlık personeli ile sağlık hizmetleri ve yardımcı sağlık hizmetleri sınıfına
dahil kadrolarda çalışan personele yapılacak ek ödeme tutarı, bu sınırın dört
katını geçemez. Görev yapılan birim ve iş hacmi, görev mahalli, görevin önem ve
güçlüğü, personelin sınıfı, kadro unvanı, derecesi ve atanma biçimi, serbest
çalışıp çalışmadığı gibi kriterler göz önünde bulundurularak yapılacak ek ödeme
tutarları ile ödemeye ilişkin diğer usul ve esaslar Kurum Yönetim Kurulu kararı
ile belirlenir. Serbest çalışan sağlık personeline ödenecek ek ödeme oranı %
175'i geçemez.
Fazla çalışma gerektiren her türlü Kurum işleri için çalışma
saatleri dışında görevlendirilecek personele (1, 2 ve 3 üncü derece yönetici
kadrolarında bulunanlar dahil) fazla çalışma yaptırılabilir. Sağlık tesislerinde
icap nöbeti tutan sağlık personeli, nöbet süresince sağlık tesisinde fiili
olarak çalıştığı sürece fazla mesai ücretinden yararlanır. Fazla çalışma ücreti
ve fazla mesainin yaptırılması ile ilgili diğer hususlar Kurum Yönetim Kurulu
kararı, Bakanlığın teklifi üzerine, Bakanlar Kurulunca tespit edilir.
Kurum memurları ve hizmetlileri sorumlulukları bakımından 765
sayılı Türk Ceza Kanununun uygulanmasında Devlet memuru sayılır. Kurum memurları
hakkında 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında
Kanun hükümleri uygulanır.
Bu Kanunun 7 nci maddesinin (7) numaralı bendi uyarınca
kurulacak müessese, işletme, ortaklık veya şirketlerin personeli özel hukuk
hükümlerine tabi olup, bunlar hakkında 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu
hükümleri uygulanmaz.
Kadroların tespit, ihdas, kullanımı ve iptali ile kadrolara
ilişkin diğer hususlar, 190 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine göre
düzenlenir.
Kurum personelinin atama, çalışma, hak ve yükümlülükleri,
ödenecek ikramiyeler ile diğer hususların usul ve esasları çıkarılacak
yönetmeliklerle düzenlenir.
Kurumda memur statüsünde çalışan personelin disiplin ve
siciline ilişkin işlemleri yönetmeliklerle düzenlenir.
İKİNCİ BÖLÜM
Atanma Usul ve Şartları
Atanma usul ve şartları MADDE 18. - A) Başkan, Genel
Müdür, Genel Müdür Yardımcısı ve Daire Başkanı; en az dört yıllık eğitim veren
fakülte veya yüksek okullar ile bunlara denkliği Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı
tarafından onaylanmış yabancı fakülte veya yüksek okullardan mezun olanlar
arasından 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümleri çerçevesinde müşterek
kararname ile atanırlar.Teftiş Kurulu Başkanı; Kurul içindeki başmüfettiş veya
müfettişlerden, Sigorta Teftiş Kurulu Başkanı; sigorta başmüfettişleri veya
sigorta müfettişlerinden, kendi Kurullarında en az on yıl fiili müfettişlik
hizmeti bulunanlar arasından müşterek kararname ile atanır. Birinci Hukuk
Müşaviri Kurumda veya Kurum dışında en az on yıl fiili hizmeti bulunan hukuk
müşavirleri veya avukatlar arasından müşterek kararname ile atanır. Hukuk
müşavirleri; Kurumda veya Kurum dışında en az on yıl fiili hizmeti bulunan
avukatlar arasından, Başkanın teklifi, Yönetim Kurulunun kararı ile atanır.
Hukuk işleri sigorta müdür ve müdür yardımcıları; Kurumdan veya Kurum dışından
avukatlar arasından Başkanın teklifi, Yönetim Kurulunun kararı ile atanır.
B) Diğer Kurum personelinden, 1-4 dereceli yönetici kadrolara
atanacaklar, Başkanın teklifi üzerine Yönetim Kurulunca, bunların dışındaki
Kurum personelinden doğrudan Başkana bağlı birimdekiler Başkan tarafından,
sigorta ve sağlık işleri genel müdürlüklerindekiler ise ilgili Genel Müdürün
teklifi ve Başkanın onayı ile atanırlar.
C) Kurumda müfettiş yardımcısı, sigorta müfettiş yardımcısı
kadrolarına atanacaklarda 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci
maddesinde sayılan şartlara ek olarak, yönetmeliklerinde belirtilen en az dört
yıllık eğitim veren fakülteler ile bunlara denkliği Yükseköğretim Kurulu
Başkanlığı tarafından onaylanmış yabancı fakülte veya yüksek okullardan mezun
olmak, yapılacak özel yarışma sınavında başarılı olmak, sınavın yapılacağı yılın
ilk gününde otuz yaşını doldurmamış olmak şartları aranır.
D) Müfettiş yardımcısı ve sigorta müfettiş yardımcısı olarak
en az üç yıl çalışmak ve olumlu sicil almak kaydıyla açılacak yeterlik
sınavlarında başarı gösterenler, müfettiş, sigorta müfettişi kadrolarına
atanırlar. Girdikleri yeterlik sınavında başarısız olanlar ile olumlu sicil
alamayanlar veya yeterlik sınavına girmeye hak kazandığı halde geçerli mazereti
olmaksızın sınav hakkını kullanmayan müfettiş yardımcıları ve sigorta müfettiş
yardımcıları unvanlarını kaybederler ve durumlarına uygun diğer kadrolara
atanırlar. Müfettiş yardımcısı ile sigorta müfettiş yardımcısı seçilme
yöntemleri, atanma şartları ve yeterlik sınavları ile çalışma usul ve esasları
yönetmelikler ile düzenlenir.
E) Kurum, merkez teşkilatında sosyal sigorta uzman ve uzman
yardımcısı çalıştırabilir. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci
maddesinde belirtilen şartlara sahip, Kurumun ihtiyaç duyduğu alanlarda en az
dört yıllık yüksek öğrenim görmüş olanlar arasında yapılacak özel yarışma sınavı
sonucunda başarılı bulunanlar sosyal sigorta uzman yardımcısı kadrolarına
atanırlar. Sosyal sigorta uzman yardımcılığına atananlar, bu görevde en az üç
yıl çalışmak ve olumlu sicil almak kaydıyla açılacak yeterlik sınavında başarılı
olmaları halinde sigorta uzmanı unvanını alırlar. Yapılacak yeterlik sınavına
girmeye hak kazandığı halde geçerli mazereti olmaksızın sınava girmeyenler, üst
üste iki defa yapılacak sınavda başarılı olamayanlar ve olumlu sicil alamayanlar
bu unvanlarını kaybederler ve durumlarına uygun başka kadrolara nakledilirler.
Sosyal sigorta uzman ve uzman yardımcılarının seçilme yöntemleri, atanma
şartları ve yeterlik sınavları ile çalışma usul ve esasları yönetmelik ile
belirlenir.
F) Kurum, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 130 uncu
maddesinde belirtilen görevleri yerine getirmek üzere, sigorta yoklama memurları
çalıştırabilir. Bunların nitelikleri, Kurum memurları arasından seçilme ve
atanmaları ile çalışma usul ve esasları yönetmelikle düzenlenir.
G) Kurum personelinin yer değiştirme, görevde yükselme usul
ve esasları Bakanlar Kurulunun bu konularla ilgili genel düzenlemeleri
çerçevesinde yönetmeliklerle belirlenir.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Gelirler, Giderler ve Değerlendirilme
Kurum gelirleri, giderleri ve gelirlerin
değerlendirilmesi
MADDE 19.- 1. Kurumun gelirleri şunlardır:
a) Sosyal Sigortalar Kurumu Sigorta İşleri Genel Müdürlüğünün
gelirleri:
1) Prim gelirleri.
2) Menkul kıymet gelirleri.
3) Kurumun sahibi veya ortağı bulunduğu müessese ve
işletmelerden, iştiraklerden ve bağlı işletmelerden elde edilecek her türlü
gelirler.
4) Genel bütçeden yapılacak yardımlar.
5) Gayrimenkul satış ve kira gelirleri.
6) 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 140 ıncı maddesine
göre tahsil edilen gelirler.
7) Gerçek veya tüzel kişiler tarafından yapılan bağış ve
vasiyetler, Kurumca hazırlanan standart form, bilgi taşımaya ve kontrole yönelik
araç ve sistemler ile teknolojinin gelişmesiyle uygulamaya girecek manyetik,
elektronik veya benzeri araç ve sistemlerin satışından elde edilecek
gelirler.
8) Gelirlerin nemalandırılmasından elde edilecek
gelirler.
9) Sosyal Sigortalar Kurumu Sağlık İşleri Genel Müdürlüğünce
aktarılacak kaynaklar.
10) Diğer gelirler.
b) Sosyal Sigortalar Kurumu Sağlık İşleri Genel Müdürlüğünün
gelirleri:
1) Sosyal Sigortalar Kurumu Sigorta İşleri Genel Müdürlüğünce
aktarılacak kısa vadeli sigorta kolları primleri.
2) Genel bütçeden yapılacak yardımlar.
3) Menkul kıymet gelirleri.
4) Sağlık tesislerinde verilen sağlık hizmeti nedeniyle elde
edilen her türlü gelirler.
5) Gerçek veya tüzel kişiler tarafından yapılan bağış ve
vasiyetler, Kurumca hazırlanan standart form, bilgi taşımaya ve kontrole yönelik
araç ve sistemler ile teknolojinin gelişmesiyle uygulamaya girecek manyetik,
elektronik veya benzeri araç ve sistemlerin satışından elde edilecek
gelirler.
6) Gelirlerin nemalandırılmasından elde edilecek
gelirler.
7) Gayrimenkul kira ve işletme gelirleri.
8) Diğer gelirler.
2. Sosyal Sigortalar Kurumunun gelirlerinin
değerlendirilmesi: Kurumun elde ettiği her türlü gelirlerin, riskin dağıtılması
ilkesi ve basiretli yönetim kurallarına göre Kurum lehine en yüksek getiriyi
sağlayacak şekilde yönetilmesi esastır. Kurum gelirleri ve zorunlu ödemeler için
bulundurulması gereken nakit ve benzeri varlıkların değerlendirilmesine ilişkin
usul ve esaslar Kurum, Bakanlık, Maliye Bakanlığı, Hazine Müsteşarlığı, T.C.
Merkez Bankası ve Sermaye Piyasası Kurulu Başkanlığının müştereken
hazırlayacakları ve Bakanlar Kurulunca çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.
3. Kurumun giderleri şunlardır:
a) Sosyal Sigortalar Kurumu Sigorta İşleri Genel Müdürlüğünün
giderleri:
1) Sosyal sigorta giderleri.
2) Genel yönetim giderleri.
3) Faiz giderleri.
4) Diğer giderler.
b) Sosyal Sigortalar Kurumu Sağlık İşleri Genel Müdürlüğünün
giderleri;
1) Sosyal Sigortalar Kurumu Sigorta İşleri Genel Müdürlüğünce
yapılan sigorta primleri takip ve tahsil hizmetlerine karşılık ilgili genel
müdürlüğe yapılan aktarımlar.
2) Sağlık tesisleri giderleri.
3) Kurum dışından satın alınan sağlık hizmetleri
giderleri.
4) Genel yönetim giderleri.
5) Faiz giderleri.
6) İş kazaları ile meslek hastalıkları, hastalık ve analık
sigortasından yapılan sigorta yardımları.
7) Diğer giderler.
4. Kurumun sahibi bulunduğu gayrimenkullerin kira artış
oranları, her yıl Maliye Bakanlığınca belirlenen kira artış oranlarından az
olmamak üzere rayiç veya emsal değerle belirlenir.
Süresi içinde ödenmeyen gelirler Kurum alacağına dönüşür ve
506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 80 inci maddesine göre gecikme zammı
tatbik edilir. Kurum alacaklarının tahsilinde, 6183 sayılı Amme Alacaklarının
Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesi hariç, diğer maddeleri
uygulanır.
Kurum giderlerini artıracak borçlanma veya diğer herhangi bir
yasal düzenleme yapılırken, bu düzenlemenin Kuruma getireceği mali yükü
karşılayacak kaynağın gösterilmesi zorunludur.
BEŞİNCİ KISIM
Çeşitli ve Geçici Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜM
Çeşitli Hükümler
Kadrolar ve kadro cetvelleri
MADDE 20.- A) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun:
1) 36 ncı maddesinin "Ortak Hükümler" bölümünün (A/11)
numaralı bendine "Gümrük Uzman Yardımcıları" ibaresinden sonra gelmek üzere
"Sosyal Sigorta Uzman Yardımcıları,", "Gümrük Uzmanlığına" ibaresinden sonra
gelmek üzere "Sosyal Sigorta Uzmanlığına," ve "Diyanet İşleri Başkanlığı
Müfettiş Yardımcıları" ibaresinden sonra gelmek üzere "Sosyal Sigortalar Kurumu
Başkanlığı Müfettiş Yardımcıları ve Sigorta Müfettiş Yardımcıları,",
2) "Zam ve Tazminatlar" başlıklı 152 nci maddesinin,
"II-Tazminatlar" bölümünün "A-Özel Hizmet Tazminatı" bendinin (g) alt bendine
"Sosyal Sigortalar Kurumu" ibaresinden sonra gelmek üzere "Başkanlık
Başmüfettişi, Müfettişi ve Müfettiş Yardımcıları,", (i) alt bendine "Gümrük
Uzmanları" ibaresinden sonra gelmek üzere "Sosyal Sigorta Uzmanları,",
3) (I) sayılı ek gösterge cetvelinin 1- Genel İdare
Hizmetleri Sınıfı Bölümünün (c) bendine "Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanı", (g)
bendine "Sosyal Sigortalar Kurumu" ibaresinden sonra gelmek üzere "Başkanlık
Müfettişleri,", (h) bendine "Gümrük Uzmanları" ibaresinden sonra gelmek üzere
"Sosyal Sigorta Uzmanları,",
4) (II) sayılı ek gösterge cetvelinin (2) numaralı bendine
"Genel Müdür Yardımcısı" ibaresinden sonra gelmek üzere "Sosyal Sigortalar
Kurumu Başkanına bağlı Daire Başkanları,", (5) numaralı bendine "İl Müdürü"
ibaresinden sonra gelmek üzere "Sosyal Sigortalar Kurumu Sigorta İl Müdürü,
Sosyal Sigortalar Kurumu Sigorta Müdürü, Sosyal Sigortalar Kurumu Sağlık İşleri
İl Müdürü, Sosyal Sigortalar Kurumu Hastane Müdürü,",
5) (IV) sayılı Makam Tazminatı Cetvelinin (8/a) bendine
"Bankalar Yeminli Murakıpları" ibaresinden sonra gelmek üzere, "Sosyal
Sigortalar Kurumu Başkanlığı Müfettişleri ile Sigorta Müfettişleri",
İbareleri eklenmiştir.
B) Kadro cetvelleri: Bu Kanuna ekli (I) sayılı listelerde
gösterilen kadrolar ihdas edilerek, 190 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki
(III) sayılı cetvele Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanlığı bölümü olarak
eklenmiştir.
Bu Kanuna ekli (II) sayılı listede gösterilen kadrolar iptal
edilerek, 190 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki (III) sayılı cetvelin
Sosyal Sigortalar Kurumu Genel Müdürlüğüne ait bölümünden çıkarılmıştır.
Çeşitli hükümler
MADDE 21. - Kurumun ticaret ve işlem bağıtlarından dolayı
iflas hükümleri yürümez. Kurumun alacakları Devlet alacağı derecesinde
imtiyazlıdır. Kurumun malları 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu, 6183 sayılı Amme
Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun ve 765 sayılı Türk Ceza Kanunu
bakımından Devlet malı sayılır. Taşınır ve taşınmaz malları, bankalardaki
mevduatları ile her türlü hak ve alacakları haczedilemez. Kurum her türlü dava
ve icra işlemlerinde teminat yatırmak mükellefiyetinden muaftır. Kurumun
malları, paraları ve para hükmündeki evrak ve senetleri ile diğer mevcutlarına
karşı işlenen suçlar Devlet mallarına karşı veya Devlete ait kağıt ve belgeler
üzerinde işlenen suçlardan sayılır.
Kurum ile Kuruma bağlı müessese ve işletmeler 1050 sayılı
Muhasebei Umumiye Kanunu hükümleri ve 832 sayılı Sayıştay Kanununa tabi
değildir. Kurum, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu hükümlerine tabi olup, 4734
sayılı Kanun kapsamı dışında kalan işlerde ise 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu
hükümlerine tabi değildir. Bu işlerin yapılması ile ilgili usul ve esaslar
yönetmeliklerle düzenlenir.
Yönetim Kurulu, Başkan, genel müdürler ve diğer yöneticiler
gerektiğinde sınırlarını yazılı olarak açıkça belirlemek şartıyla yetkilerinden
bir kısmını astlarına devredebilir. Ancak yetki devri devreden amirin
sorumluluğunu kaldırmaz.
Kurumun her türlü dava, icra ve diğer işleri, ilgili mahkeme
ve makamlarda ivedilikle sonuçlandırılır.
Kurum, Başbakanlık Yüksek Denetleme Kurulunun denetimine
tabidir.
Kurumun hekimleri veya sağlık kurulları tarafından ilgili
sigorta kanunlarının tatbiki dolayısıyla sigortalılara verilen raporlar resmi
rapor mahiyetindedir.
Kurumca belirlenecek iletişim araçları esas olmak üzere,
Kurumun prim tahsilatı, tescil, tahsis ve sağlık hizmetleri uygulamaları dahil
bütün işlemleri internet ve her türlü elektronik bilgi iletişim, araç ve ortamı
ve benzeri araçlar üzerinden yapılır ve arşivlenir. Elektronik ortamda bilgi ve
belge istenebilir veya bilgi ve belge verilir.
Kurum, faaliyetleri ile ilgili belgelerin asıllarını veya
mümkün olmadığı hallerde sıhhatlerinden şüpheyi davet etmeyecek kopyalarını ve
yazıların makine ile alınmış suretlerini saklamak zorundadır. Bu belgeler
mikrofilm, mikrofiş şeklinde veya elektronik, manyetik veya benzeri ortamlarda
saklanır.
Elektronik veya bilgi işlem ortamında yapılanlar dahil her
türlü işlemlerin ve arşivlenen bilgilerin tespit ve tevsikinde Kurumun kayıtları
esas alınır. Bu bilgi ve belgeler adli ve idari merciler nezdinde
geçerlidir.
İnternet, elektronik ve benzeri ortamda bilgi ve belge alınıp
verilmesi ve arşivleme konularına ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle
belirlenir.
506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu, 2925 sayılı Tarım
İşçileri Sosyal Sigortalar Kanunu ve diğer kanunlarda geçen "Sosyal Sigortalar
Kurumu Genel Müdürlüğü" ibaresi "Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanlığı" olarak
değiştirilmiştir.
Gayrimenkullerin satışı
MADDE 22.- Kurumun mülkiyetinde bulunan sosyal tesisler ve
konutlar dahil gayrimenkulleri aşağıdaki usul ve esaslara göre satılarak
değerlendirilebilir:
a) Yukarıda belirtilen kapsam dahilinde, nitelikleri
itibariyle satışa uygun gayrimenkuller Yönetim Kurulunca tespit edilir.
b) Nitelikleri itibariyle satışına karar verilen
gayrimenkuller rayiç bedelden daha düşük fiyatla satılamaz. Yönetim Kurulu bu
gayrimenkullere ait rayiç değer tespitini uzman kuruluşlara yaptırabilir.
c) Gayrimenkullerin satışının açık artırma usulü ile
yapılması esastır.
d) Satışların peşin veya taksitle yapılması hususu Yönetim
Kurulunca ihaleden önce karara bağlanır.
e) Bu Kanuna göre satılacak gayrimenkullerle ilgili olarak
ifraz ve imar planı tadil işlemleri ile kat mülkiyetine geçiş işlemleri, bu
gayrimenkullerin sonradan Kurum lehine yapılacak değişiklikler hariç olmak
üzere, Kurumca iktisap tarihindeki imar durumuna uygun olarak, Kurumun talebi
üzerine ilgili daire ve belediyelerce ivedilikle sonuçlandırılır. Kat
mülkiyetine geçiş için, kadastro müdürlüğünce zemindeki fiili durumu tespit eden
plan, vaziyet planı sayılır ve 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu'nun 12 nci
maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde yazılı fotoğrafın Kurum temsilcisince
tasdik edilerek, tapu müdürlüğüne talepte bulunulması halinde, başkaca bilgi,
belgeye gerek bulunmaksızın taşınmaz üzerinde kat mülkiyeti tesis edilir.
Gayrimenkullerin satışına ilişkin işlemlere ait usul ve
esaslar yönetmelikle belirlenir.
Muafiyetler MADDE 23.- Kurum, diğer kanunlarda yer alan
bütün muafiyet ve istisnalar saklı kalmak kaydıyla, aşağıda belirtilen:
a) Kurumun taşınır, taşınmaz malları ile bunların alım ve
satım işlemleri ve bunlardan elde edilen hak ve gelirler.
b) Sigorta üniteleri ile sağlık tesislerinde hizmetin
gerektirdiği ve Türkiye'de temini mümkün olmayan her cins makine, araç, alet ve
cihazlar ile çeşitli ilaç ve hammaddelerin Kurumca ithali ve kiralanması.
c) Kurum tarafından açılan ve Kurumun taraf olduğu davalar ve
icra kovuşturmaları ile ilamları.
d) Bu Kanunun 7 nci maddesinin (7) numaralı bendi uyarınca
Kurumca kurulan müessese, işletme, ortaklık ve iştiraklerden ve Kurum İlaç ve
Tıbbi Malzeme Sanayii Müessesesinden elde edilen her türlü hak ve gelirler.
e) Satışı yapılan veya satın alınan gayrimenkullerle ilgili
tüm tapu işlemleri.
f) Kurumca yapılan bütün işlemler ve bu işlemler için
ilgililere verilmesi veya bunlardan alınması gereken yazı ve belgeler ve
bunların suretleri.
İlgili kanunlarda Kurumun adı ve kuruluş kanununda yazılı
olmasa dahi her türlü vergi, resim, pul ve harç ile belediyelerde yürütülecek
her türlü hizmet karşılığı alımdan alınan ücretler, her türlü katılma payları,
Kurumun doğrudan doğruya hizmetlerinden yararlanmadığı fon ve kuruluşlara katkı
paylarından muaftır.
Sosyal Sigortalar Kurumu hastanelerine yapılacak bağış ve
yardımlar, yıllık beyanname ile bildirilecek gelir ve kurumlar vergisi
matrahından indirilir.
Yönetmelikler MADDE 24.- Başkanlığa doğrudan bağlı
birimler ile genel müdürlüklere bağlı ana ve yardımcı hizmet birimlerinin görev
ve yetkileriyle ilgili çalışma usul ve esasları, çalışma yönetmelikleri ile
belirlenir.Yönetmelikler bir yıl içerisinde hazırlanarak yürürlüğe girer.
İKİNCİ BÖLÜM
Geçici Hükümler
GEÇİCİ MADDE 1.- A - Bu Kanunun yürürlük tarihinden önce
Yönetim Kuruluna seçimle gelen üyeler, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten
sonraki ilk olağan ya da olağanüstü genel kurul toplantısına kadar görevlerine
devam ederler. Yönetim Kuruluna atama ile gelen Başkan ve üyelerinin görevleri
ise bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren sona erer. Ancak bu üyeler
yerlerine yeni atama yapılıncaya kadar görevlerine devam ederler.
Mülga 616 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameyle 190 sayılı Kanun
Hükmünde Kararnameye eklenen şahsa bağlı kadrolarda bulunanlar ile bu Kanunla
kadro ve görev unvanları değişenler ve Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanlığı kurum
memurlarından Kurum Başkanı, Sigorta İşleri Genel Müdürü, atama ile gelen
yönetim kurulu üyeleri, genel müdür yardımcıları, Teftiş Kurulu Başkanı, Sigorta
Teftiş Kurulu Başkanı, 1. Hukuk Müşaviri ve daire başkanı kadro unvanlı
görevlerde bulunanların görevleri bu Kanunun yayımı tarihinde sona erer. Bunlar
en geç bir yıl içerisinde durumlarına uygun boş kadrolara atanırlar. Atama
işlemi yapılıncaya kadar Bakanlık veya Kurum bünyesinde ihtiyaç duyulan işlerde
görevlendirilebilirler. Bunlar, yeni bir kadroya atanıncaya kadar, eski
kadrolarına ait aylık, ek gösterge, her türlü zam ve tazminatlar ile diğer mali
haklarını almaya devam ederler. Söz konusu personelin, atandıkları yeni
kadroların aylık, ek gösterge, her türlü zam ve tazminatlar ile diğer mali
hakları toplamının net tutarı, eski kadrolarına bağlı olarak en son ayda almakta
oldukları aylık, ek gösterge, her türlü zam ve tazminatları ile diğer mali
hakları toplamı net tutarından az olması halinde, aradaki fark giderilinceye
kadar atandıkları kadrolarda kaldıkları sürece herhangi bir kesintiye tabi
tutulmaksızın tazminat olarak ödenir. Yukarıda sayılanlar dışında kalan Kurum
personelinden, kadro ve görev unvanları değişmeyenler yeni kadrolarına atanmış
sayılırlar.
Sosyal Sigortalar Kurumu Genel Müdürlüğü taşra teşkilatına
ait kadrolar, Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanlığına devredilmiş sayılır.
B - Bu Kanunda belirtilen esaslara göre yeniden düzenleme
yapılıncaya kadar Sosyal Sigortalar Kurumuna ait hizmetler, Kanunun yayımı
tarihinden önce bu görevleri yürüten merkez ve taşra teşkilatı tarafından
yürütülmeye devam olunur. Bu düzenlemeler Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten
itibaren bir yıl içinde tamamlanır.
C - Bu Kanunda öngörülen yönetmelikler yürürlüğe girinceye
kadar mevcut tüzük ve yönetmeliklerin bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin
uygulanmasına devam olunur. Bu Kanunun 19 uncu maddesinin (2) numaralı
fıkrasında belirtilen yönetmelik çıkarılıncaya kadar Kurum gelirlerinin
değerlendirilmesi konusunda mevcut uygulamaya devam edilir. Mülga 616 sayılı
Kanun Hükmünde Kararnameye dayanılarak çıkarılan ve bu Kanuna aykırı olmayan
yönetmelikler, yapılan düzenleme ve diğer işlemlerin uygulanmasına devam
olunur.
D - Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte, başka bir işleme
gerek kalmaksızın Sosyal Sigortalar Kurumu Genel Müdürlüğüne ait, taşınır ve
taşınmaz mallar ve haklar Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanlığına devredilmiş
sayılır, bu işlemler her türlü vergi, resim ve harçtan muaftır.
E – Sosyal Sigortalar Kurumunda halen sözleşmeli olarak
çalışan personelden Kanunun yayımı tarihinden itibaren altı ay içerisinde
memurluğa geçmek için yazılı olarak başvuranlar, öğrenim durumlarına göre
yükselebilecekleri tavanı aşmamak kaydı ile 657 sayılı Devlet Memurları
Kanununun Ek Geçici 1, 2 ve 3 üncü maddesi hükümleri, 8.6.1984 tarihli, 217
sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesinde sayılan kuruluşlarda geçen
hizmet süreleri de dikkate alınarak, derece ve kademeleri tespit edilmek
suretiyle boş memur kadrolarına atanırlar.
F - 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanununun 59 uncu
maddesine göre Kurum atayacağı sağlık personelinin yer değiştirme ile atama
esaslarını bu Kanunun yayımı tarihinden itibaren altı ay içinde hazırlayacağı
bir yönetmelikle belirler. Bu yönetmeliğin yürürlüğe konulmasına kadar sağlık ve
yardımcı sağlık personelinin atanmaları hakkında mevcut hükümlerin uygulanmasına
devam olunur.
G - 1.12.1993 tarihli ve 3917 sayılı Kanunla 4792 sayılı
Sosyal Sigortalar Kurumu Kanununa eklenen Geçici 7 nci madde hükümleri
çerçevesinde ilgili banka genel müdürlüğünce devralınan gayrimenkullerden
satılamayanlar, Sosyal Sigortalar Kurumu Genel Müdürlüğünce ilgili bankaya
devredildikleri bedeller üzerinden geri alınır. Devralınan gayrimenkuller ayrıca
bir ferağ işlemine gerek olmaksızın tapu sicilinde Sosyal Sigortalar Kurumu
Başkanlığı adına tescil edilir.
Sosyal Sigortalar Kurumu bu gayrimenkullerin devir
bedellerinin tamamını 1.12.1993 tarihli ve 3917 sayılı Kanun uyarınca açılan
ikraz hesabına bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içerisinde
yatırır.
İlgili banka ve Sosyal Sigortalar Kurumu bu gayrimenkuller
ile ilgili yapılacak ferağ, devir, alım, satım vesaire tüm işlemler nedeniyle
doğacak her türlü vergi, resim ve harçlardan muaftır.
H - Kurumca devir alınan veya devir alınacak kamu kurum ve
kuruşlarına ait sağlık tesislerinde 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi
personel ile 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine göre istihdam
edilen sözleşmeli personel, istekleri halinde, devire esas sözleşme tarihinden
itibaren altı ay içinde yazılı olarak müracaat etmeleri halinde Kurum
kadrolarına atamaları yapılır. 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye göre
istihdam edilen sözleşmeli personelden ataması yapılanların sözleşmeli statüde
geçen hizmet süreleri, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun ek geçici 1, 2 ve 3
üncü maddelerine göre, 458 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümleri dikkate
alınmak suretiyle öğrenim durumlarına göre yükselebilecekleri tavanı aşmamak
kaydıyla kazanılmış hak aylık derece ve kademelerinin tespitinde
değerlendirilir. Bunların atandıkları tarihteki kadro ve pozisyonlarına ait
aylık, ek gösterge, ikramiye, her türlü zam ve tazminat haklarının veya sözleşme
ücretlerinin net tutarının, nakledildiği Kurumda hakedeceği aylık, ek gösterge,
ikramiye, her türlü zam ve tazminat hakları ile ek ödeme tutarından fazla olması
halinde aradaki fark giderilinceye kadar herhangi bir kesintiye tabi
tutulmaksızın tazminat olarak ödenir.
I - Eğitim durumları itibariyle Sosyal Sigortalar Kurumu
Başkanlığı Teftiş Kurulu müfettişliğine atanma şartlarını taşıyan sigorta
başmüfettişleri, sigorta müfettişleri ve sigorta müfettiş yardımcıları, bu
Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde esas ve usulleri
Kurum Başkanlığınca belirlenerek yapılacak sınava müracaat etmeleri ve sınavda
başarılı olmaları halinde, kadro durumları göz önünde bulundurularak Başkanlık
Teftiş Kurulu başmüfettiş, müfettiş ve müfettiş yardımcılıklarına atanırlar.
Aynı hüküm Teftiş Kurulu Başkanlığından, Sigorta Teftiş
Kurulu Başkanlığına geçmek isteyen başmüfettiş, müfettiş ve müfettiş
yardımcıları hakkında da uygulanır.
J - Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce, Kurum Yönetim
Kurulu kararı ile yoklama memuru olarak görevlendirilenler, sigorta yoklama
memuru kadrosuna atanmak için aranılan diğer şartlara bakılmaksızın Kurumca
yapılacak ilk sınava girmeye hak kazanmış sayılırlar.
K - 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununa göre; sigorta
primi, idari para cezası, sosyal yardım zammı ve bunlara bağlı gecikme zammı ve
faiz borcu ile 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu kapsamına giren işsizlik
sigortası primi ve buna bağlı gecikme zammı ve faiz borcu bulunan işverenlerin,
30.6.2003 tarihine kadar tahakkuk etmiş olan borçları, bu Kanunun yayımlandığı
tarihi izleyen otuz gün içinde, Kuruma yazılı müracaat edilmesi halinde
aşağıdaki şartlar dahilinde yeniden yapılandırılır.
Yeniden yapılandırılan borçların ödeme süresi içinde her ay
için bir önceki aya ait Hazine Müsteşarlığınca açıklanacak Türk Lirası cinsinden
iskontolu ihraç edilen Devlet iç borçlanma senetlerinin aylık ortalama faizi
bileşik bazda uygulanır.
Yeniden yapılandırılan borçların ödenmesinde; iş yeri, kurum
ve kuruluşlar itibariyle ve borçluların ödeme kapasiteleri dikkate alınarak
işverenlerin aylık taksit tutarları, Kuruma verdikleri asıl ve ek aylık prim
belgelerinde kayıtlı prime esas kazançlar toplamının % 15’inden az olmayacak
şekilde Kurum Yönetim Kurulunca belirlenecek oranlar esas alınarak tespit
edilir.
Taksitlendirme anlaşması yapılan borçlular, tahakkuk edecek
cari ay borçlarını veya taksitlendirilmiş borçlarıyla ilgili ödeme
yükümlülüklerini bir takvim yılı içinde ard arda üç defa yerine getirmemeleri
halinde bu Kanun hükümlerinden yararlanma hakkını kaybederler. Bu halde, kalan
tutar için 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 80 inci maddesi hükmü
uygulanır.
Bu fıkra hükümlerine göre yapılacak başvuru süresini otuz
güne kadar uzatmaya, taksite bağlanan borçların ödeme süresini, taksit
tutarlarının hesabında hangi aylara ait prim belgelerinin esas alınacağını,
alınacak teminat tutarı ile bunların durumlarını değerlendirmeye ve uygulamaya
ilişkin diğer usul ve esasları belirlemeye Kurum Yönetim Kurulu yetkilidir.
506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 85 inci maddesine göre
isteğe bağlı olarak devam eden sigortalıların, 30.6.2003 tarihi itibariyle prim
ve gecikme zammı borçlarını bu Kanunun yayımlandığı tarihi izleyen otuz gün
içinde Kuruma yazılı müracaat etmeleri halinde, isteğe bağlı sigorta primi
ödedikleri kazanç tutarının % 15’inden az olmayacak şekilde yeniden
yapılandırılan borçların ödeme süresi içinde her ay için bir önceki aya ait
Hazine Müsteşarlığınca açıklanacak Türk Lirası üzerinden iskontolu ihraç edilen
Devlet iç borçlanma senetlerinin aylık ortalama faizi bileşik bazda uygulanmak
suretiyle Kurum Yönetim Kurulunca belirlenecek oranlar esas alınarak tespit
edilir. Bu fıkra uyarınca borçlarını yeniden yapılandırma talebinde bulunan
dördüncü paragraftaki yükümlülükleri yerine getiren isteğe bağlı sigortalılar
hakkında 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun değişik geçici 85 inci
maddesinin (c) bendi hükümleri uygulanmaz. Kanunun yayımlandığı tarihten
itibaren otuz gün içerisinde 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun değişik 85
inci maddesinin (D) bendinin (c) alt bendine göre isteğe bağlı sigortalılığı
sona erenlerden talepte bulunanlar hakkında da bu hüküm uygulanır.
ALTINCI KISIM
İlgili Kanunlarda Yapılan Değişiklikler
MADDE 25.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun değişik 2
nci maddesinin ikinci fıkrasından sonra gelmek üzere aşağıdaki fıkra
eklenmiştir.
Ceza infaz kurumları ile tutukevleri bünyesinde oluşturulan
tesis, atölye ve benzeri ünitelerde çalıştırılan hükümlü ve tutuklular hakkında
yalnız iş kazası ile meslek hastalıkları, analık ve hastalık sigorta kolları
uygulanır. Ancak bunlar istekleri halinde malûllük, yaşlılık ve ölüm sigorta
kolları bakımından bu Kanunun 85 inci maddesinde öngörülen şartları taşımaları
kaydıyla isteğe bağlı sigortalı olabilirler. Bu şekilde çalıştırılanların
işvereni Ceza İnfaz Kurumları ile Tutukevleri İş Yurtları Kurumu, işveren
vekilleri ceza infaz kurumları ile tutukevleri iş yurtlarının sorumlu müdür ve
amirleridir.
MADDE 26.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 8 inci
maddesinin birinci fıkrasında yer alan "işçi çalıştırmaya başlayacağı tarihten
önce" ibaresi, " en geç sigortalı çalıştırmaya başladığı tarihte" şeklinde
değiştirilmiş ve aynı maddenin dördüncü fıkrasına aşağıdaki cümle
eklenmiştir.
İş yerinin miras yolu ile intikali halinde, yeni işveren iş
yeri bildirgesini ölüm tarihinden itibaren en geç üç ay içinde doğrudan Kuruma
vermek veya iadeli taahhütlü olarak göndermekle yükümlüdür.
MADDE 27.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 18 inci
maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Meslek hastalığının tespiti
Madde 18.- Meslek hastalığı halinde, bu Kanunda yazılı
yardımlardan yararlanmak için, sigortalının çalıştığı işte veya iş yerinde
meslek hastalığına tutulduğunun ilgili Sosyal Sigortalar Kurumu meslek
hastalıkları hastanesince düzenlenecek usulüne uygun sağlık kurulu raporu ve
dayanağı tıbbi belgelerle tespit edilmesi gereklidir.
Meslek hastalığı; sigortalı olarak çalıştığı ve böyle bir
hastalığa sebep olacak işten veya iş yerinden ayrıldıktan sonra meydana çıkmış
ise sigortalının bu Kanunla sağlanan yardımlardan yararlanabilmesi için; eski
işinden veya iş yerinden fiilen ayrılması ile hastalığın meydana çıkması
arasında bu hastalık için; yönetmelikte belirtilen süreden daha uzun bir zamanın
geçmemiş olması gerekir.
Ancak, meslek hastalığının klinik ve laboratuvar bulgularıyla
kesinleştiği ve meslek hastalığına yol açan etkenin, iş yeri incelemesi ile
kanıtlandığı hallerde, yükümlülük süresi aşılmış olsa bile, söz konusu hastalık,
Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunun onayı ile meslek hastalığı
sayılabilir.
MADDE 28.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 26 ncı
maddesinin birinci fıkrasının sonuna aşağıdaki cümle eklenmiştir.
İşçi ve işveren sorumluluğunun tespitinde kaçınılmazlık
ilkesi dikkate alınır.
MADDE 29.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 32 nci
maddesinin son fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Sigortalıların, bu maddenin (A), (B) ve (D) bentlerinde
yazılı yardımlardan yararlanabilmeleri için, hastalığın anlaşıldığı tarihten
önceki bir yıl içinde en az doksan gün hastalık sigortası primi ödemiş olmaları
şarttır.
MADDE 30.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 43 üncü
maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
Kurumdan kendi çalışmalarından dolayı gelir veya aylık
almakta olan kadın veya erkeğin sigortalı olmayan eşi, analık halinde yukarıdaki
(A), (B), (C) ve (E) bentlerinde sayılan yardımlardan yararlanırlar.
MADDE 31.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 46 ncı
maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
44 ve 45 inci maddelerde gösterilen sağlık yardımlarının
Kurumca veya 123 üncü madde gereğince sözleşme ya da protokol yapılmış sağlık
tesislerinde doğrudan doğruya yapılmasına imkan görülmeyen yer ve hallerde,
gebelik ve doğum sağlık yardımı yerine, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca
onanacak ve önceden bildirilecek tarifeye göre maktu para yardımı yapılır.
Birden fazla çocuk doğarsa, maktu doğum yardımı her çocuk sayısına göre
artırılır.
MADDE 32.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 49 uncu
maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve birinci fıkradan
sonra gelmek üzere aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
Kendisi için doğumdan önceki bir yıl içinde en az 120 gün
analık sigortası primi ödenmiş bulunan sigortalı kadının analığı halinde,
doğumdan önceki ve sonraki sekizer haftalık sürede, çoğul gebelik halinde ise,
doğumdan önceki sekiz haftaya iki haftalık süre ilave edilerek çalışmadığı her
gün için geçici iş göremezlik ödeneği verilir.
Kadın sigortalının isteği ve doktorun onayı ile doğuma üç
hafta kalıncaya kadar çalışılması halinde, çalışılan süreler kadın sigortalının
doğum sonrası sürelerine eklenir.
MADDE 33.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 53 üncü
maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Kimlerin malûl sayılacağı
Madde 53.- A) 1- a) Kurum hastanelerince düzenlenecek usulüne
uygun sağlık kurulu raporları ve dayanağı tıbbi belgelerin incelenmesi sonucu
çalışma gücünün en az 2/3'ünü yitirdiği,
b) 34 üncü madde gereğince yapılan tedavi sonunda Kurum
sağlık tesisleri sağlık kurullarınca düzenlenecek usulüne uygun rapor ve
dayanağı tıbbi belgelerin incelenmesi sonucu çalışma gücünün en az 2/3'ünü
yitirdiği,
c) İş kazası ve meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma
gücünün en az % 60'ını yitirdiği,
Kurumca tespit edilen sigortalı malûllük sigortası bakımından
malûl sayılır.
2- Meslek hastalığı sonucu, meslekte kazanma gücü azalma
oranının tespiti Kurumun meslek hastalıkları hastanelerince yapılır.
B ) Bu Kanun kapsamında ilk defa çalışmaya başladıkları
tarihte mevcut hastalık veya arızası bulunanlar bu hastalık veya arızasının
malûl sayılmayı gerektirecek düzeyde olmadığını Kurum veya Kurum dışındaki
hastanelerden işe girmeden önce alınmış, usulüne uygun sağlık raporu ve dayanağı
tıbbi belgelerle kanıtlamakla yükümlüdürler. Sigortalı olarak ilk defa çalışmaya
başladığı tarihte, malûl sayılmayı gerektirecek derecede hastalık ve
arızalarının bulunduğu önceden veya sonradan tespit edilen sigortalılar bu
hastalık veya arızaları nedeni ile malûllük sigortası yardımlarından
yararlanamazlar.
Bu gibi sigortalılara malûllük sigortasından evvelce ödenmiş
bulunan aylıklar geri alınır.
C ) Bu maddenin uygulama hükümleri çıkarılacak
yönetmeliklerle düzenlenir.
MADDE 34.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun değişik 60
ıncı maddesinin (C) bendinin (a) ve (b) alt bentleri ile (F) bendi aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
a) Sigortalı olarak ilk defa çalışmaya başladığı tarihten
önce bu Kanunun 53 üncü maddesine göre malûl sayılmayı gerektirecek derecede
hastalık veya arızası bulunan ve bu nedenle malûllük aylığından yararlanamayan
sigortalılar, yaşları ne olursa olsun en az 15 yıldan beri sigortalı bulunmak ve
en az 3600 gün malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi ödemiş olmak
şartıyla yaşlılık aylığından yararlanırlar.
b) Sakatlığı nedeniyle vergi indiriminden yararlanmaya hak
kazanmış durumda olan sigortalılardan; ilgili mevzuatı uyarınca, I. derece
sakatlığı olanlar yaşları ne olursa olsun en az onbeş yıldan beri sigortalı
bulunmak ve en az 3600 gün malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi ödemiş
olmak, II. derece sakatlığı olanlar yaşları ne olursa olsun en az onsekiz yıldan
beri sigortalı olmak ve en az 4000 gün malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları
primi ödemiş olmak, III. derece sakatlığı olanlar yaşları ne olursa olsun en az
yirmi yıldan beri sigortalı olmak ve en az 4400 gün malûllük, yaşlılık ve ölüm
sigortaları primi ödemiş olmaları şartıyla yaşlılık aylığından yararlanırlar.
Sakatlığı nedeniyle vergi indiriminden yararlanması dolayısıyla yaşlılık
aylığına hak kazanarak yaşlılık aylığı alanlar Kurumca kontrol muayenesine tabi
tutulabilir.
F) Bu Kanuna göre sigortalı olarak tescil edilmiş
bulunanların, er olarak silah altında veya yedek subay okulunda geçen
sürelerinin tamamını veya bir kısmını, kendilerinin veya hak sahiplerinin yazılı
talepte bulunmaları halinde ve bu Kanunun 78 inci maddesi ile belirlenen prime
esas kazancın alt sınırının talep tarihindeki tutarı üzerinden hesaplanacak
malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerini tebliğ tarihinden itibaren
altı ay içinde ödemeleri şartı ile borçlandırılır, altı ay içinde primi
ödenmeyen borçlanma süreleri hizmetten sayılmaz.
Ancak Kanunla kurulmuş bulunan diğer sosyal güvenlik
kuruluşları mevzuatına göre sigortalı veya iştirakçi olanlar hakkında yukarıdaki
fıkra hükmü uygulanmaz.
Sigortalıların grev ve lokavtta geçen süreleri, grev ve
lokavtın sona ermesinden itibaren altı ay içinde kendilerinin veya hak
sahiplerinin yazılı talepte bulunmaları halinde ve bu Kanunun 78 inci maddesi
ile belirlenen prime esas kazancın alt ve üst sınırları arasında olmak
suretiyle, talep tarihindeki tutarı üzerinden hesaplanacak malûllük, yaşlılık ve
ölüm sigortaları primi, tebliğ tarihinden itibaren altı ay içinde ödemeleri
şartıyla borçlandırılır.
Borçlandırılan sürenin karşılığı olan gün sayısı sigortalının
prim ödeme gün sayısına katılır. Bu Kanuna göre tespit edilen sigortalılığın
başlangıç tarihinden önceki süreler için borçlandırılma halinde, sigortalılığın
başlangıç tarihi, borçlandırılan gün sayısı kadar geriye götürülür.
Aylık bağlanmasına askerlik, grev ve lokavt borçlanması ile
hak kazanılması durumunda kendilerine, borcun ödendiği tarihi takip eden
aybaşından itibaren aylık bağlanır.
MADDE 35.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 23 üncü
maddesinin VII. numaralı bendi ile 68 inci maddesinin VII. numaralı bendindeki
"çalışmaya" kelimesinden sonra gelmek üzere "buralardan gelir veya aylık almaya"
ibaresi eklenmiş, 24 üncü maddesinin birinci fıkrası ile 71 inci maddesinin IV.
numaralı bendindeki "geçimi sigortalı tarafından sağlandığı belgelenen"
ibareleri ile 69 uncu maddesinin birinci fıkrasındaki "geçiminin sigortalı
tarafından sağlandığı belgelenen" ibaresi " sosyal güvenlik kuruluşlarına tabi
çalışmayan veya 2022 sayılı Kanuna göre bağlanan aylık hariç olmak üzere
buralardan her ne ad altında olursa olsun gelir veya aylık almayan" şeklinde
değiştirilmiş, 68 inci maddenin (I) numaralı bendinin (C) alt bendinin (a)
fıkrasında ve 71 inci maddesinin (I) numaralı bendinin (C) alt bendinde yer alan
“erkek” ibareleri madde metninden çıkarılmıştır.
MADDE 36.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 77 nci
maddesinin ikinci ve üçüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Şu kadar ki, ölüm, doğum ve evlenme yardımları, yolluklar,
kıdem, ihbar ve kasa tazminatları, ayni yardımlar ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik
Bakanlığınca miktarları yıllar itibariyle belirlenecek yemek, çocuk ve aile
zamları, sigorta primlerinin hesabına esas tutulacak kazançların aylık tutarının
tespitinde nazara alınmaz. Bunların dışında her ne ad altında ödeme yapılırsa
yapılsın tüm ödemeler prime tabi tutulur.
Her sigortalının prim hesabına esas tutulacak aylık kazanç
toplamının bin liraya kadar olan lira kesri nazara alınmaz.
MADDE 37.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 79 uncu
maddesinin birinci ve yedinci fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve
maddeye aşağıdaki fıkralar eklenmiştir.
İşveren, bir ay içinde çalıştırdığı sigortalının sigorta
primleri ve destek primi hesabına esas tutulan kazançlar toplamı ve prim ödeme
gün sayıları ile bu primleri gösteren ve örneği yönetmelikle belirlenen asıl
veya ek belgeleri ait olduğu ayı veya dönemi takip eden ayın sonuna kadar Kuruma
vermekle ve Kurumca istenilmesi halinde iş yeri kayıtlarını ibraz etmekle veya
sigortalı çalıştırmadığı takdirde, bu hususu sigortalı çalıştırmaya son verdiği
tarihten itibaren bir ay içinde yazılı olarak Kuruma bildirmekle yükümlüdür.
İşverenin, sigortalıyı, 4857 sayılı İş Kanununun 7 nci maddesine göre başka bir
işverene iş görme edimini yerine getirmek üzere geçici olarak devretmesi
halinde, sigortalıyı devir alan, geçici iş ilişkisi süresine ilişkin bu fıkrada
belirtilen belgelerin aynı süre içinde işverene ait iş yerinden Kuruma
verilmesinden işveren ile birlikte müteselsilen sorumludur.
Fiilen veya iş yeri kayıtlarından tespit edilecek her türlü
bilgiden ya da kamu kuruluşları tarafından düzenlenen belge veya alınan
bilgilerden çalıştığı tespit edilen sigortalılara ait olup, bu Kanun uyarınca
Kuruma verilmesi gereken belgelerin yapılan tebligata rağmen bir ay içinde
verilmemesi veya noksan verilmesi halinde, bu belgeler Kurumca re'sen düzenlenir
ve muhteviyatı sigorta primleri Kurumca tespit edilerek işverene tebliğ
edilir.
Bu Kanunun 83 üncü maddesinde belirtilen kurum ve kuruluşlar
tarafından ihale yoluyla yaptırılan her türlü işler, gerçek veya tüzel kişilerce
yapılan inşaatlardan dolayı yeterli işçilik bildirmiş olup olmadığı Kurumca
araştırılır. Usul ve esasları yönetmelikle belirlenecek bu araştırma sonucunda
yeterli işçiliğin bildirilmemiş olduğunun anlaşılması halinde, bildirilmemiş
olan işçilik tutarı üzerinden hesaplanan prim tutarı, gecikme zammı ile birlikte
sigorta müfettişince inceleme yapılması istenilmeksizin işveren tarafından
ödendiği takdirde, iş yeri hakkında sigorta müfettişine inceleme
yaptırılmayabilir.
Sigorta müfettişi tarafından, Kuruma bildirilmediği tespit
edilen asgari işçilik tutarı üzerinden Kurumca re'sen tahakkuk ettirilen sigorta
primleri bu Kanunun 80 inci maddesi de nazara alınarak işverene tebliğ olunur.
İşveren, tebliğ edilen prim borcuna karşı tebliğ tarihinden itibaren bir ay
içinde Kuruma itiraz edebilir. İtiraz takibi durdurur. Kurumca itirazın reddi
halinde, işveren, kararın tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde yetkili iş
mahkemesine başvurabilir. Mahkemeye başvurulması prim borcunun takip ve
tahsilini durdurmaz.
Sigorta müfettişince Kuruma asgari işçilik tutarı
bildirilmediği tespit edilen işyerleri hakkında ayrıca bu Kanunun 140 ıncı
maddesine göre işlem yapılır.
Kamu idare ve müesseseleri (kamu hizmeti ifa eden kurum ve
kuruluşlar dahil) Kurumca yazı ile istenilecek bilgileri yazılı olarak en geç
bir ay içinde vermeye mecburdurlar.
Kuruma, yeterli işçilik bildirilmiş olup olmadığının
araştırılmasına ilişkin yöntem, işin yürütümü için gerekli olan asgari işçilik
miktarının tespitinde ve Kuruma yeterli işçilik bildirmiş olup olmadığının
araştırılmasında dikkate alınacak asgari işçilik oranlarının saptanması ve
asgari işçilik oranlarına vaki itirazların incelenerek karara bağlanması
amacıyla Kurum bünyesinde; Kurum teknik elemanlarından beş kişi, Yönetim
Kurulunda temsil edilen işçi ve işveren konfederasyonlarınca görevlendirilecek
iki teknik eleman olmak üzere toplam yedi kişiden oluşan Asgari İşçilik Tespit
Komisyonu kurulmuştur. Kurum Yönetim Kurulu kararı ile birden çok Asgari İşçilik
Tespit Komisyonu kurulabilir. Asgari İşçilik Tespit Komisyonunun çalışma usul ve
esasları ile işçi ve işveren konfederasyonlarınca görevlendirilecek teknik
elemanlara, komisyona katılan Kurum teknik elemanlarının yararlandığı tutarda ek
ödeme yapılmasıyla ilgili hususlar yönetmelikle belirlenir.
MADDE 38.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 80 inci
maddesinin beşinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Kurumun süresi içinde ödenmeyen prim ve diğer alacaklarının
tahsilinde, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci
maddesi hariç, diğer maddeleri uygulanır. Kurum, söz konusu Kanunun
uygulanmasında Maliye Bakanlığı, diğer kamu kurum ve kuruluşları ve mercilere
verilen yetkileri kullanır. Şu kadar ki; Kurumun prim ve diğer alacakları süresi
içinde ve tam olarak ödenmezse, ödenmeyen kısmı sürenin bittiği tarihte % 10
oranında artırılır. Bulunan bu tutara, ödeme süresinin bittiği tarihten başlamak
üzere borç ödeninceye kadar, her ay için ayrı ayrı Hazine Müsteşarlığınca
açıklanacak Türk Lirası cinsinden iskontolu ihraç edilen Devlet iç borçlanma
senetlerinin aylık ortalama faizi, bileşik bazda uygulanarak gecikme zammı
hesaplanır. Ancak ödemenin yapıldığı ay için gecikme zammı günlük
hesaplanır.
MADDE 39.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun değişik 85
inci maddesinin (E) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
E- Bu maddenin (A) bendinin (a) alt bendinde belirtilen
koşullar sosyal güvenlik sözleşmesi imzalanmayan ülkelerde iş üstlenen
işverenlerin yurt dışındaki iş yerlerinde çalışmak üzere giden Türk işçileri
için aranmaz. Bu maddenin (D) bendinin (a), (b) ve (c) alt bentlerine göre
isteğe bağlı sigortalılığı sona eren sigortalının, yeniden isteğe bağlı
sigortaya devam edebilmesi için tekrar yazılı müracaatta bulunması şarttır.
MADDE 40.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 86 ncı
maddesine aşağıdaki fıkralar eklenmiştir.
Malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi olanların
malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortası primi, bu Kanunun 78 inci maddesine göre
belirlenen prime esas kazanç alt ve üst sınırı arasında olmak şartıyla
kendilerinin belirleyeceği miktarın % 30' udur. Ait olduğu ayı takip eden ayın
sonuna kadar ödenmeyen primler için bu tarihten başlanarak 80 inci madde hükmüne
göre gecikme zammı uygulanır.
Sosyal güvenlik sözleşmesi imzalanmayan ülkelerde iş üstlenen
işverenlerin yurt dışındaki iş yerlerinde çalışmak üzere giden Türk işçilerine
istekleri halinde 85 inci madde hükümleri uygulanır.
MADDE 41.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 93 üncü
maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Sigortalı olan ana ve babalarının ölümlerinde her ikisinden
de gelir veya aylık bağlanmasına hak kazanan çocuklara, ana veya babadan
bağlanan gelir ve aylıklardan, önce bu Kanunun 92 nci maddesi dikkate alınarak
yüksek olanın tümü, eksik olanın da yarısı bağlanır.
MADDE 42.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 95 inci
maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Değişen gelir ve aylıkların başlangıcı
Madde 95.- Bu Kanuna göre gelir veya aylık bağlanan sigortalı
ile hak sahibi kimselerin durumlarında kendilerine veya başka hak sahiplerine
bağlanmış bulunan gelir veya aylık miktarının değiştirilmesini gerektiren bir
durum meydana gelirse, gelir veya aylık miktarları, değişikliğin meydana geldiği
tarihten sonraki ödeme dönemi başından başlanarak yeni duruma göre değiştirilir.
Bu Kanunun 25, 57 ve 101 inci maddeleri hükümleri saklıdır.
MADDE 43.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 96 ncı
maddesine dördüncü fıkrasından sonra gelmek üzere aşağıdaki fıkra
eklenmiştir.
Sigortalı veya hak sahibine bu Kanun hükümlerine göre
bağlanan gelir veya aylıklardan, ilk hak edilen gelir veya aylık dışında
sonradan bağlanacak gelir ve aylıklar için yukarıdaki fıkralardaki hükümler
uygulanmaz. Aynı anda birden fazla gelir veya aylık hak edilirse, yüksek olanı
ilk hak edilen gelir veya aylık olarak esas alınır.
MADDE 44.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 104 üncü
maddesine aşağıdaki (D) bendi eklenmiş ve maddenin son fıkrası aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
D) Sigortalının greve iştirak etmesi veya işverenin lokavt
yapması hallerinde geçen süre,
Bu Kanunun 32, 35, 37, 48, 49 ve 51 inci maddelerinde
belirtilen çalışma sürelerine girmediği gibi, iş göremezliğin başladığı veya
hastalığın anlaşıldığı yahut doğumun olduğu tarihten önceki bir yılın ve onbeş
ayın hesabında da nazara alınmaz.
MADDE 45.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 106 ncı
maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
a) Diğer sosyal güvenlik kuruluşlarına tabi olarak çalışmayan
ya da gelir veya aylık almayan eşi,
MADDE 46.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 110 uncu
maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Sigortalının kastı ve suç sayılır hareketi
Madde 110.- Kasdi bir hareketi yüzünden iş kazasına uğrayan,
meslek hastalığına tutulan veya hastalanan sigortalıya geçici iş göremezlik
ödeneği ve sürekli iş göremezlik geliri verilmez. Sigortalıya yalnız gerekli
sağlık yardımları yapılır.
Suç sayılır bir hareketi yüzünden iş kazasına uğrayan, meslek
hastalığına tutulan veya hastalanan sigortalıya verilecek geçici iş göremezlik
ödeneği ve sürekli iş göremezlik geliri, suça esas kusur derecesinin yarısına
kadar indirilerek ödenebilir.
MADDE 47.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 121 inci
maddesinin başlığı "Sigorta yardımlarının haczedilemeyeceği, yanlış ve yersiz
ödemelerin tahsili" şeklinde değiştirilmiş ve maddeye aşağıdaki fıkra
eklenmiştir.
Ancak, yanlış ve yersiz ödendiği anlaşılan her türlü gelir,
aylık ve sigorta yardımları 84 üncü maddenin son fıkrası saklı kalmak kaydıyla,
ilgililerin sonraki her çeşit istihkaklarından kesilmek suretiyle geri alınır.
Kurumun genel hükümlere göre takip hakkı saklıdır.
MADDE 48.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 129 uncu
maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu
Madde 129. - Bu Kanunda yazılı olan görevleri yerine getirmek
üzere öncelikle Ankara'daki tıp fakülteleri tarafından seçilecek bir halk
sağlığı, bir göğüs hastalıkları ve bir psikiyatri profesörü, Çalışma ve Sosyal
Güvenlik Bakanlığınca görevlendirilecek bir dahiliye uzmanı ile bir nöroşirurji
uzmanı, Sağlık Bakanlığınca görevlendirilecek bir kalp damar cerrahisi uzmanı
ile bir göğüs hastalıkları uzmanı, Sosyal Sigortalar Kurumunca görevlendirilecek
malûliyet işlemlerinde deneyimli bir hekim ile bir ortopedi uzmanı, en fazla
üyeye sahip işveren kuruluşu tarafından seçilecek bir kardiyoloji uzmanı ve en
fazla üyeye sahip işçi kuruluşu tarafından seçilecek bir nöroloji uzmanından
teşekkül eden Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu kurulur. Ayrıca, Kurula üye
sayısı kadar yedek üye seçilir.
Profesörlükte kıdemli olan hekim Kurula başkanlık eder. Bu
Kurulda görevlendirilecek olan hekimlerin hizmet süreleri üç yıl olup, yeniden
görevlendirilebilirler. Bir takvim yılı içerisinde birbirini izleyen beş veya
toplam on toplantıya mazeretsiz olarak katılmayanların görevleri kendiliğinden
sona erer. Görevi sona eren hekimin yerine bir başka hekim, yerini aldığı
hekimin görev süresini tamamlayacak şekilde aynı usulle görevlendirilir. Sosyal
Sigorta Yüksek Sağlık Kuruluna iştirak edenlere katıldıkları her toplantı günü
için 4000 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpılarak bulunacak
miktar üzerinden toplantı ücreti ödenir. Kurulun çalışmaları ile ilgili her
türlü giderleri Kurumca karşılanır. Kurul, gerek gördüğü hallerde dışarıdan
uzman kimselerin görüşüne başvurabilir.
Kurul, Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanlığı Teftiş Kurulu
Başkanlığınca yürütülen inceleme ve soruşturma kapsamında, Teftiş Kurulu
Başkanlığının talebi üzerine, Sağlık Bakanlığı bünyesindeki Yüksek Sağlık
Şûrasının görev alanına giren konular hariç olmak kaydıyla, mesleki bilgi ve
tecrübeye dayalı konularda bilirkişi sıfatıyla gerekli incelemeleri yaparak
görüş bildirir.
Kurul, mahkemelerden intikal eden ve bilirkişi sıfatıyla
rapor düzenlenmesi talep edilen dava dosyaları hakkında, bu Kanunun
uygulanmasından kaynaklanan görevlerle sınırlı olmak kaydıyla gerekli
incelemeleri yaparak görüş bildirir. Anılan mahkemeler, bahse konu dosyalar için
Adalet Bakanlığınca belirlenen bilirkişi ücretini Kurul üyelerine iletilmek
üzere Kurumun ilgili birimine gönderir.
Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulunun görev, yetki, çalışma
usul ve esasları yönetmelikle düzenlenir.
MADDE 49.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 130 uncu
maddesinin birinci fıkrasından sonra gelmek üzere aşağıdaki fıkralar
eklenmiştir.
İşverenin Kuruma, emsaline, yapılan işin nitelik, kapsam ve
kapasitesine göre işin yürütülmesi için gerekli olan sigortalı sayısının,
çalışma süresinin veya prime esas kazanç tutarının altında bildirimde
bulunduğunun Kurumca saptanması halinde, işin yürütülmesi için gerekli olan
asgari işçilik miktarı, yapılan işin niteliği, bünyesinde kullanılan teknoloji,
iş yerinin büyüklüğü, benzer işletmelerde çalıştırılan işçi sayısı, ilgili
meslek veya kamu kuruluşlarının görüşü gibi unsurları dikkate alarak sigorta
müfettişi tarafından tespit edilir.
Sigorta müfettişlerince görevleri sırasında saptanan Kurum
alacağını doğuran olay ve bu olaya ilişkin işlemler yemin hariç her türlü
delille ispatlanabilir.
Bu maddenin uygulamasında teftiş, kontrol ve denetleme
yetkisine sahip olanlar tarafından düzenlenen tutanaklar aksi sabit oluncaya
kadar muteberdir.
İşverenler ve sigortalılar ile işle ilgili Kurum personeli,
görevli sigorta müfettişleri tarafından bilgi vermek üzere çağrıldıkları zaman
gelmek, gerekli olan belge ve delilleri getirip göstermek ve vermek, görevlerini
yapmak için her türlü kolaylığı sağlamak ve bu yoldaki isteklerini
geciktirmeksizin yerine getirmekle yükümlüdürler.
Sigorta müfettişlerine bu görevleri yaparken, tüm kamu
görevlileri gerekli kolaylığı gösterir ve yardımcı olurlar.
Kurum, sigorta yoklama memurları vasıtasıyla iş yerlerinin
mevcut durumları, faal olup olmadığı, sigortalı çalıştırılıp çalıştırılmadığı,
çalıştırılıyorsa kimlerin, hangi sürede ve ücretle çalıştırıldıkları, prime esas
kazanç ve prim ödeme gün sayılarıyla diğer bilgileri içeren ilgili belgelerin
işyerlerinde asılı olup olmadığı ile bu hususların tutanağa kaydedilmesi, adres,
mal varlığı ve sağlık yardımlarına müstahaklık ve kendilerine verilecek benzeri
görevlerde inceleme, araştırma, tespit ve yoklama yaptırabilir.
İhaleli işler ile özel bina inşaatı işyerleri işverenlerine,
Kuruma prim borçlarının bulunmadığını gösteren ilişiksizlik belgesinin
verilmesinde, 1.6.1989 tarihli ve 3568 sayılı Kanuna göre yetki verilmiş serbest
muhasebeci mali müşavirler ile yeminli mali müşavirler tarafından iş yeri
kayıtlarının incelenmesi sonucunda Kuruma bildirildiği tespit edilen işçilik
tutarlarının uygunluğu, Kurumun denetim yetkisi saklı kalmak kaydıyla, esas
alınabilir. Şu kadar ki, usul ve esasları Kurumca belirlenmiş hesaplama
yöntemine uygun olarak serbest muhasebeci mali müşavir ve yeminli mali müşavirce
düzenlenen rapor ile Kuruma yeterli işçilik bildirilmediği anlaşılan iş yeri ve
işverenlerinin tespit edilen fark işçilik tutarı üzerinden hesaplanacak prim ve
gecikme zammı tutarının bu Kanunun 140 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (c )
ve (d) bentleri uyarınca verilecek idari para cezaları ile birlikte ödemeleri
kaydıyla ilişiksizlik belgesi verilebilir. Kurumca belirlenen usul ve esaslara
aykırı hareket ederek, Kurum zararına sebebiyet verdiği anlaşılan meslek
mensuplarınca düzenlenen raporlar dikkate alınmaz ve bunların daha sonra
düzenleyecekleri raporlar hiçbir zaman Kurumca işleme konulmaz. Gerçeğe aykırı
rapor düzenleyen meslek mensupları hakkında Kurumun genel hükümlerine göre takip
hakkı saklıdır. Bu fıkranın uygulanmasıyla ilgili esas ve usuller Kurumca
çıkarılacak bir yönetmelikle belirlenir.
MADDE 50.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 135 inci
maddesinin (A) fıkrasının son cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Kurumca hazırlanacak yönetmelikler ile
MADDE 51.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 140 ıncı
maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Kurumca verilecek idari para cezaları,
Madde 140.- Kurumca dayanağı belirtilmek suretiyle;
a) Bu Kanunun 8 inci maddesinde belirtilen bildirgeyi Kanunda
belirtilen tarihte Kuruma vermeyenlere;
1-Bilanço esasına göre defter tutmak zorunda olanlar için üç
aylık asgari ücret tutarında,
2-Diğer defterleri tutmak zorunda olanlar için iki aylık
asgari ücret tutarında,
3- Defter tutmakla yükümlü olmayanlar için bir aylık asgari
ücret tutarında,
b) Bu Kanunun 9 uncu maddesinde belirtilen bildirgeyi yasal
süresi içinde Kuruma vermeyenlere, her bir sigortalı için aylık asgari ücret
tutarında, bildirilmeyen sigortalıların çalışma izninin olmaması durumunda
asgari ücretin iki katı tutarında;
c) Bu Kanunun 79 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca
verilmesi gereken belgeleri anılan fıkrada belirtilen sürede Kuruma vermeyenlere
her bir fiil için aylık asgari ücretin üç katını geçmemek kaydıyla belgenin;
1) Asıl nitelikte olması halinde belgede kayıtlı sigortalı
sayısı başına aylık asgari ücretin 1/5'i tutarında,
2) Ek belge niteliğinde olması durumunda sigortalı sayısına
bakılmaksızın aylık asgari ücretin 1/8'i tutarında,
3) Hiç belge vermeyenlere ise sigortalı sayısı üzerinde
durulmaksızın her ay için aylık asgari ücretin üç katı tutarında,
d) Defter ve belgeleri ibraz etme yükümlülüğünü Kurumca
yapılan yazılı ihtara rağmen onbeş gün içinde mücbir sebep olmaksızın yerine
getirmeyenlere;
1) Bilanço esasına göre defter tutmakla yükümlü iseler aylık
asgari ücretin oniki katı tutarında,
2) Diğer defterleri tutmakla yükümlü iseler aylık asgari
ücretin altı katı tutarında,
3) Defter tutmakla yükümlü değil iseler aylık asgari ücretin
üç katı tutarında,
Defter ve belgelerinin tümünü bu bentte belirtilen süre
içinde ibraz etmekle birlikte, yönetmelikte belirtilen usul ve esaslara uygun
olarak düzenlemeyenlere, her bir geçersizlik hali için, ibraz edilmemesi üzerine
uygulanan miktarları aşmamak kaydıyla aylık asgari ücretin yarısı tutarında,
e) Bu Kanunun 79 uncu maddesinin dördüncü fıkrasında
belirtilen yükümlülüğü yönetmelikle belirlenen sürede yerine getirmeyenlere
aylık asgari ücretin iki katı tutarında,
f) Bu Kanunun 90 ıncı maddesinde belirtilen yükümlülükleri
Kurumca yapılan yazılı ihtara rağmen üç gün içinde yerine getirmeyenlere aylık
asgari ücret tutarında,
İdari para cezası verilir.
Bu madde hükümlerinin uygulanması, bu Kanunun 8, 9 ve 79 uncu
maddelerinde belirtilen belgelerin Kuruma verilmesi yükümlülüğünü kaldırmaz.
Bu maddenin uygulanmasında 10.6.2003 tarihli ve 4857 sayılı
İş Kanununun 39 uncu maddesine göre sanayi kesiminde çalışan onaltı yaşından
büyük işçiler için fiilin oluştuğu tarihte uygulanan asgari ücret esas alınır.
İdari para cezaları ilgiliye tebliğ edilmekle tahakkuk eder
ve tebliğ tarihinden itibaren onbeş gün içinde Kuruma ödenir veya aynı süre
içinde Kurumun ilgili ünitesine itiraz edilebilir. İtiraz takibi durdurur.
Kurumca itirazı reddedilenler, kararın kendilerine tebliğ tarihinden itibaren
altmış gün içinde idare mahkemesine başvurabilirler. Mahkemeye başvurulması
cezanın takip ve tahsilini durdurmaz. Tebliğ tarihinden itibaren onbeş gün
içinde Kuruma ödenmeyen idari para cezaları, bu Kanunun 80 inci maddesi hükmü
gereğince hesaplanacak gecikme zammı ile birlikte tahsil edilir.
Fiilin işlendiği günden itibaren beş yıl içinde tebliğ
edilemeyen idari para cezaları zamanaşımına uğrar.
MADDE 52.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun ek 3 üncü
maddesinin sonuna aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
Kurum sağlık tesislerinde mesai saatleri dışında acil sağlık
hizmetleri hariç olmak üzere yürütülen sağlık hizmetlerinden, bu Kanunun 32, 35,
36, 40 ve 42 nci maddeleri uyarınca yararlananlardan sadece yapılacak muayene ve
ameliyatları için her yıl Maliye Bakanlığınca yayınlanan tedavi yardımlarıyla
ilgili Bütçe Uygulama Talimatı ile belirlenen fiyatların yarısı tutarında katkı
payı alınır.
MADDE 53.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununa aşağıdaki ek
maddeler eklenmiştir.
EK MADDE 43. - Sigorta prim ve ödeneklerinin hesabında esas
tutulacak ve 78 inci madde gereğince saptanacak günlük kazancın alt sınırlarında
meydana gelecek yükselmelerde; iş kazaları ve meslek hastalıkları ile hastalık
ve analık sigortalarından, yeniden tespit edilen alt sınırların altında bir
günlük kazanç üzerinden ödenek almakta bulunanların veya almaya hak kazanmış
yahut kazanacak olanların bu ödenekleri, günlük kazancın alt sınırındaki
değişikliklerin yürürlüğe girdiği tarihten başlayarak yükseltilmiş günlük
kazançların alt sınırına göre artırılır.
EK MADDE 44. - Bu Kanunun 20 nci ve 23 üncü maddelerine göre
hesaplanan yıllık gelirin 1/12’si, gelire esas günlük kazanç hesabına giren son
takvim ayı ile gelir başlangıç tarihi arasında geçen her ay için Devlet
İstatistik Enstitüsü tarafından açıklanan en son temel yıllı kentsel yerler
tüketici fiyatları indeksindeki aylık artış oranları kadar artırılarak
sigortalının bir aylık geliri belirlenir.
EK MADDE 45. - Bu Kanunun 61 inci maddesinin ikinci fıkrasına
göre belirlenecek ortalama yıllık kazancın hesaplanmasında, bu Kanunun geçici 82
nci maddesinin (a) bendinin ikinci alt bendine göre bulunacak aylığın
artırılmasında esas alınan Devlet İstatistik Enstitüsü tarafından açıklanan en
son temel yıllı kentsel yerler tüketici fiyatları indeksindeki artış oranı veya
gayri safi yurt içi hasıla sabit fiyatlarla gelişme hızının eksi olması halinde,
yine bu Kanunun ek 38 inci maddesinin uygulanmasında esas alınan aylık tüketici
fiyat indeksinin artış oranının eksi olması halinde bu değer nazara alınmaz.
EK MADDE 46.- Bu maddenin yürürlüğe girmesinden sonra ölen
sigortalıların anne ve babalarına bağlanan gelir ve aylıklar sosyal güvenlik
kuruluşlarına tabi olarak çalışmaya başladıkları veya 1.7.1976 tarihli ve 2022
sayılı Kanuna göre bağlanan aylık hariç olmak üzere, bunlardan her ne ad altında
olursa olsun gelir veya aylık almaya başladıkları tarihi takip eden ödeme dönemi
başından itibaren kesilir.
EK MADDE 47.- Bu Kanuna göre gelir veya aylık almakta olan
kız çocuklarının sosyal güvenlik sözleşmesi akdedilmiş ülkelerdeki sosyal
güvenlik kuruluşlarına tabi çalışmaya başlamaları veya bu ülkelerin sosyal
güvenlik kuruluşlarından gelir veya aylık almaya başlamaları halinde, bağlanan
gelir ve aylıkları kesilir.
MADDE 54.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununa aşağıdaki
geçici maddeler eklenmiştir.
GEÇİCİ MADDE 86. - 8.9.1999 ile 31.12.1999 (dahil) tarihleri
arasında işe alınan sigortalılar için en geç bir ay içinde Kuruma verilen veya
iadeli taahhütlü olarak gönderilen iş yeri bildirgesi ile işe giriş bildirgeleri
de süresi içinde verilmiş sayılır. Belirtilen süre içerisinde 8 inci maddenin
birinci fıkrası ve 9 uncu maddedeki yükümlülükleri yerine getirmemeleri
sebebiyle, yine bu Kanuna göre haklarında idari para cezası uygulanan
işverenlerin ödedikleri idari para cezası ve gecikme zammı tutarı müteakip
aylardaki prim borçlarından mahsup edilir.
GEÇİCİ MADDE 87.- 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 60
ıncı maddesinin (C) bendinin (b) alt bendinde yapılan değişikliğin
uygulanmasında; bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte;
a) 12 yıl ve daha fazla sigortalılık süresi bulunanlar
hakkında sakatlık derecesi ne olursa olsun bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten
önce yürürlükte bulunan hükümler uygulanır.
b) 9 yıldan fazla 12 yıldan az sigortalılık süresi bulunup
II. derece sakatlığı olanlar 15 yıl 8 ay sigortalılık süresi ve 3680 gün,
9 yıldan fazla 12 yıldan az sigortalılık süresi bulunup III.
derece sakatlığı olanlar 16 yıl sigortalılık süresi ve 3760 gün,
c) 6 yıldan fazla 9 yıldan az sigortalılık süresi bulunup II.
derece sakatlığı olanlar 16 yıl 4 ay sigortalılık süresi ve 3760 gün,
6 yıldan fazla 9 yıldan az sigortalılık süresi bulunup III.
derece sakatlığı olanlar 17 yıl sigortalılık süresi ve 3920 gün,
d) 3 yıldan fazla 6 yıldan az sigortalılık süresi bulunup II.
derece sakatlığı olanlar 17 yıl sigortalılık süresi ve 3840 gün,
3 yıldan fazla 6 yıldan az sigortalılık süresi bulunup III.
derece sakatlığı olanlar 18 yıl sigortalılık süresi ve 4080 gün,
e) 3 yıldan az sigortalılık süresi bulunup II. derece
sakatlığı olanlar 17 yıl 8 ay sigortalılık süresi ve 3920 gün,
3 yıldan az sigortalılık süresi bulunup III. derece sakatlığı
olanlar 19 yıl sigortalılık süresi ve 4240 gün,
Malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi ödemiş olmak
şartıyla yaşlılık aylığından yararlanırlar.
MADDE 55.- 24.5.1983 tarihli ve 2829 sayılı Sosyal Güvenlik
Kurumlarına Tabi Olarak Geçen Hizmetlerin Birleştirilmesi Hakkında Kanunun 5
inci maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinin (2) numaralı alt bendi aşağıdaki
şekilde değiştirilmiştir.
2. Malûllük veya ölüm, 60 yaşın doldurulması, T.C. Emekli
Sandığına tabi görevlerden kurumlarınca re’sen veya yaş haddinden emekliye sevk
edilme neden |